Birlesmis Milletler?in dokuz Turk vatandasinin yasamini yitirdigi ?Mavi Marmara?baskinina iliskin olarak kaleme aldigi raporda, Israil'in asiri guc kullanmakla suclanmasi ancak Gazze ablukasinin mesru sayilmasi Turkiye ile Israil arasindaki iliskileri donma noktasina getirdi.
Israil buyukelcisini ve ust duzey diplomatlari ulkelerine geri gonderen Turkiye, askeri anlasmalari da askiya almisti. Turkiye, iliskilerin normallesmesi icin Israil?in ozur dilemesini sart kosarken, Israil hukumeti geri adim atmamakta israrli.
Israil Ulastirma Bakani Israel Katz, Mavi Marmara baskininda ?Israil?in cikarlarini savundugunu ve hukumetin ozur dilemeyecegini? kaydetti.
Muhalefet lideri ve eski Disisleri Bakani Tzipi Livni ise, Turkiye'nin Israil?in 'zayif ve izole edilmis' durumda oldugunu dusundugu ve ABD ile iliskilerin de Filistin ile baris gorusmelerinin tikanmasindan dolayi 'muskul' durumda bulundugunu hissettigi degerlendirmesinde bulunarak, "Filistinlilerle baris gorusmeleri kesintiye ugramamis olsaydi, Turkiye bugun boyle davranmazdi? dedi."Gerginlik tirmanabilir"Alman Bilim ve Siyaset Vakfi Turkiye uzmani Gunter Seufert ise iki ulke arasindaki gerginligin daha da tirmanabilecegi uyarisinda bulunuyor.
Seufert, ?Yaklasik 20 yildir Yunanistan?la Ege'de yasandigi gibi, Akdeniz?de Israil?le de karsilikli ates acmaya ramak kalacak gergin anlar yasanabilir. Ancak herkes gibi ben de gerek Turk gerekse Israil hukumetinin zamaninda geri adim atabilecegini umuyorum" seklinde konusuyor.
Ote yandan Israil?in eski Ankara Buyukelcisi Alon Liel, mevcut durumun iki ulke arasindaki ilk kriz olmadigina dikkat cekerek, Israil'in Dogu Kudus'u resmen ilhak ettigi 1981 yilinda Turkiye'nin Israil ile diplomatik iliskilerin duzeyini dusurdugunu ve iliskilerin 1992 yilindaki Madrid Baris Konferansi'na kadar tamamen duzelmedigini hatirlatti.
Liel, ?Uc-bes yil oncesine kiyasla su anki durum, iliskilerde buyuk bir darbe, ama dune bakildiginda cok da dramatik sayilmaz, cunku Israil ve Turk ordulari son iki-bucuk yildir zaten iyi iliskiler icinde degil? seklinde konustu.
Turkiye ile iliskilerde son yillarda yasanan gerginlik nedeniyle Israil ordusunun Romanya, Yunanistan gibi ulkelere yoneldigini belirten Liel, Turkiye'nin de cikarina olan diger guvenlik ve istihbarat alanlarinda isbirliginin surmesini bekledigini kaydetti."Ticari iliskiler etkilenir"Iki ulke arasindaki gerginligin en cok ozel ticarete yansimasi bekleniyor. Israil'in eski Ankara buyukelcilerinden Liel, krizin ticari iliskileri olumsuz etkileyebilecegini belirterek, ?Israilliler Turkiye ile ticaret yaparken kendilerini daha az guvende hissedeceklerdir? dedi.
Turk Disisleri Bakanligi?nin verilerine gore, iki ulke arasinda 2009 yilinda 2 milyar 600 milyon dolar tutarinda olan ticaret hacmi, 2010 yilinda 3 milyar 400 milyon dolara yukseldi.
Israil Ticaret Odasi verilerine gore 2011'in ilk yarisinda Turkiye'ye ihracat yuzde 39 artarken, Turkiye'den ithalat yuzde 16 artis kaydetti."AB ile iliskileri etkilemez"Iki ulke arasindaki diplomatik gerginlik, uluslararasi toplumda da yakindan izleniyor. Turkiye-Israil iliskilerindeki gerginlikten endise duydugunu aciklayan ABD, iki tarafla da gorusmeleri surduruyor.
Basta Almanya ve Fransa olmak uzere Avrupa ulkeleri de iki ulkeyi diyaloga cagirmisti. Alman Bilim ve Siyaset Vakfi'ndan Gunter Seufert, AB icinde de Israil?e yonelik farkli gorusler oldugunu, Turkiye'nin Israil'e karsi soylemini sertlestirmesinin AB ile iliskileri cok etkilemeyecegini belirtiyor.
Seufert, ?Avrupa Birligi ile iliskiler Israil gerginliginden tabii ki olumlu etkilenmez. Ancak Avrupa Birligi ulkeleri icinde de Israil?e yonelik farkli tutumlar mevcut, Ingiltere ve Fransa gibi ulkeler Almanya?ya kiyasla Israil?in Gazze politikasini daha acik bir dille elestiriyor.
Bu nedenle Israil?le yasanan gerginligin Turkiye?nin AB ile olan iliskilerini dogrudan kotulestirecegini sanmiyorum, zira aslinda orada onemli olan konu Kibris" seklinde konusuyor.
Timeturk
Ortadoğu
08 Eylül 2011 - 10:48
Israil: Ozur yok, Gazze ablukasi surecek!
Israil Ulastirma Bakani Katz, ulkesinin Mavi Marmara baskiniyla ilgili Turkiye'den ozur dilemeyecegini, Gazze'ye ablukanin surecegini kaydetti. Gerilimin tirmanmasi, uluslararasi alanda endieseleri artiriyor
Ortadoğu
08 Eylül 2011 - 10:48
İlginizi Çekebilir















