Erdoğan ile Trump arasında Suriye ve Gazze gündemli telefon görüşmesi

Cumhurbaşkanı Recep Tayyip Erdoğan, ABD Başkanı Donald Trump ile yaptığı telefon görüşmesinde Suriye ve Gazze’deki son durumu değerlendirdi. Görüşme, Türkiye’nin destek verdiği Suriye yönetiminin, kuzeydoğuda ABD’nin müttefiki olan Kürt güçlerle yaşanan çatışmaların ardından ateşkes ilan ettiği bir dönemde gerçekleşti. Ankara ayrıca Erdoğan’ın, Trump’ın öncülük ettiği “Barış Kurulu” girişimine katılıp katılmama konusunu da gündemine aldı.

Cumhurbaşkanlığı kaynaklarına göre Erdoğan, görüşmede Türkiye’nin Suriye’deki gelişmeleri yakından izlediğini vurgulayarak ülkenin birliği, iç huzuru ve toprak bütünlüğünün Ankara açısından temel önemde olduğunu ifade etti. Trump ise görüşmenin ardından Erdoğan’la “oldukça olumlu” bir telefon konuşması yaptıklarını söylemekle yetindi.

Suriye yönetimi, hafta içinde ülkenin kuzeydoğusunda kontrol alanını genişletirken, Kürtlerin öncülüğündeki Suriye Demokratik Güçleri’ne merkezi yönetime katılmaları için sınırlı bir süre tanıdı. SDG’nin en önemli destekçisi olan ABD, Suriye’de yeni yönetimin ortaya çıkmasıyla birlikte bu yapıyla ilişkilerinin niteliğinin değiştiğini açıkladı.

İki liderin ayrıca IŞİD’le mücadele, örgüt mensuplarının tutulduğu Suriye’deki cezaevlerinin durumu ve bölgesel güvenlik başlıklarını ele aldığı bildirildi. Türkiye, SDG’yi PKK ile bağlantılı bir terör örgütü olarak tanımlıyor. Ankara, PKK ile yürütülen süreçte örgütün ve bağlı yapıların silah bırakmasını ve tamamen tasfiye edilmesini talep ediyor.

Suriye’deki yeni yönetimin en güçlü dış destekçilerinden biri olan Türkiye, Şam’ın SDG’ye karşı attığı adımları desteklediğini sık sık dile getirirken, bu yapının Suriye devlet kurumlarına entegre edilmesi gerektiğini savunuyor.

Gazze ve Barış Kurulu gündemi

Cumhurbaşkanlığı açıklamasında Erdoğan’ın, Gazze konusunda ABD ile temas ve eşgüdümün sürdürüleceğini Trump’a ilettiği belirtildi. Erdoğan’ın ayrıca Trump’ın Gazze için oluşturulan “Barış Kurulu”na daveti dolayısıyla teşekkür ettiği aktarıldı.

Birleşmiş Milletler Güvenlik Konseyi’nin kasım ayında aldığı kararla yetkilendirilen bu kurulun, Gazze’de uluslararası bir istikrar mekanizması oluşturması öngörülüyor. Ekim ayında Trump’ın planı çerçevesinde İsrail ve Hamas’ın onay verdiği kırılgan ateşkes yürürlüğe girmişti.

Türkiye, Erdoğan’ın söz konusu girişime katılıp katılmayacağına kısa süre içinde karar verileceğini duyurdu. Ankara, İsrail’in Gazze’deki askeri operasyonlarını sert biçimde eleştirirken, İsrail tarafı ise Gazze’de Türkiye’nin rol almasına karşı çıkıyor.

Ateşkesin başlamasından bu yana Gazze’de yüzlerce Filistinlinin, bunların önemli bir kısmının çocuk olduğu, ayrıca birkaç İsrail askerinin hayatını kaybettiği bildiriliyor. Trump’ın planında Barış Kurulu’nun Gazze’nin geçici yönetimini denetlemesi hedeflenirken, Trump daha sonra bu yapının küresel çatışmalarla da ilgilenecek şekilde genişletilebileceğini açıkladı.

Bazı insan hakları uzmanları, böyle bir kurulun yabancı bir bölgenin yönetimine müdahil olmasının sömürgeci bir anlayışı çağrıştırabileceğini savunuyor. Diplomatlar ise girişimin, Birleşmiş Milletler’in rolünü zayıflatabileceği endişesini dile getiriyor.