Vitaminler bilinçli tüketilmeli!
Memorial Ataşehir Hastanesi Dahiliye Bölümü'nden Prof. Dr. Birsel Kavaklı,
Memorial Ataşehir Hastanesi Dahiliye Bölümü’nden Prof. Dr. Birsel
Kavaklı, vitamin desteğinin mutlaka doktor önerisi ile alınması
gerektiğini belirtti. Kavaklı. "Sağlıklı kalmak ve bağışıklık sistemini
güçlendirmek için sıkça başvurulan vitaminlerin bilinçsiz tüketimi
hastalıklara davetiye çıkarıyor.” dedi.
Prof. Dr. Birsel Kavaklı, vitaminlerin bilinçli kullanımı hakkında bilgiler verdi.
A
vitamini karaciğeri, C vitamini böbrekleri hasta edebilir diyen Birsel
Kavaklı, "Vitaminler, birçok fizyolojik olayda anahtar rol üstlenen
moleküllerdir. Vitaminler insan vücudu tarafından sentezlenemedikleri
için besinlerden sağlanması gerekmektedir. Sağlıklı bireylerde gıdalara
ek olarak vitamin almaya gerek yoktur. Ancak vitamin ihtiyacını
artıracak durumlar veya eksikliğinin saptandığı olgularda vitamin
verilmesi gerekir. Kişinin kendince ya da eş dost tavsiyesi ile vitamin
alması kesinlikle yanlıştır. Vitamin desteği mutlaka doktor önerisiyle
alınmalıdır. Bilinçsizce tüketilen A vitamini karaciğer bozukluğuna,
fazla C vitamini böbrek taşı ve mide rahatsızlıklarına, D vitamini
zehirlenmeye sebep olabilir.” diye konuştu.
Gripten korunmak
için C vitamini kullanılırken dikkat edilmeli diyen Prof. Dr. Birsel
Kavaklı, "Alınan C vitamininin fazlası böbrekler yoluyla dışarı atılır.
Yüksek dozda uzun süre vitamin C alımında oksalat taşları
oluşabilmektedir. Ayrıca C vitamininin mide asidini artırdığı ve midenin
saldırgan faktörlerinden biri olduğu da bilinmektedir. Kansızlığı olan
hastalarda demirle birlikte C vitamini alınması tavsiye edilir; ancak
demir birikimi olan bazı durumlarda önerilmez. Uzun yıllardan beri C
vitamininin soğuk algınlığından koruyucu etkisi üzerinde durulmaktadır. C
vitamininin soğuk algınlığı geçiren kişilerde hastalık süresini
kısalttığı ve semptomların ciddiyetini azalttığı bildirilmektedir.
Günlük alınması gerekli C vitamini miktarı yetişkinler için günde 50-75
mg' dır.” ifadelerini kullandı.
Vitaminler hakkında bilgi veren
Prof. Dr. Kavaklı şunları söyledi: "A, D, E, K ve C vitaminlerine ait
zarar ve yan etkiler iyi bilinmektedir. A vitamini vücutta birikip
karaciğer toksisitesine yol açar. A vitamini toksisitesi, onu bağlayan
proteinlerin yok olması ve bu yüzden A vitamininin hücrelere hücum
etmesiyle belirir. Bu, genellikle vitaminlerin beslenme ile alınması
durumunda ortaya çıkmaz; fakat kişinin takviye kullanması durumunda
belirebilir. Belirtileri mide bulantısı, kusma, karın ağrısı, ishal ve
kilo kaybıdır. Kas ve sinir sistemi de iştahsızlık, sinirlilik,
yorgunluk, uykusuzluk, bitkinlik, baş ağrısı ve kaslarda zayıflık
belirtileri göstererek etkilenir.
D vitamini uzun etkilidir ve
vücutta birikir. D vitamininin fazlası kandaki kalsiyumun yüksek
konsantrasyonda olmasına neden olur. Kalsiyum böbrek taşı oluşturabilir.
Kandaki yüksek kalsiyum seviyesi ayrıca kan damarlarının sertleşmesine
neden olur ki; özellikle bu da kalp ve akciğer arterleri için
tehlikelidir ve ölümcül olabilir. D vitamini toksisitesinin ek
belirtileri ise; iştahsızlık, baş ağrısı, zayıflık, halsizlik, aşırı
susuzluk, sinirliliktir.
E vitamini ile zehirlenme çok fazla
miktarda alınırsa görülür, fakat A ve D vitaminlerinde olduğu gibi kolay
olmaz. Belirtileri baş ağrısı, zayıflık, baş dönmesi, halsizlik ve
görme bozukluklarıdır.
K vitamini zehirlenmesi sadece K vitamini için
suda çözünen kaynakları tüketen insanlarda meydana gelir. Belirtileri
ise kırmızı hücrelerin yıkımı, sarılık ve beyinde hasarlanmadır.
Tiaminin
(B1) anormal bir şekilde çok alımı sinir sistemini etkiler. Güçsüzlük,
baş ağrısı, alınganlık ve uyku bozukluğuna yol açar. Ayrıca taşikardi
yapabilir.
Yüksek miktardaki Niasin (B3) sinir sisteminde,
kandaki glukoz ve yağda uyuşturucu etkisi yaratabilir. Kusma, dilin
şişmesi, bayılma gibi belirtiler meydana gelebilir. Buna ek olarak
karaciğerin fonksiyonunu etkileyebilir ve düşük kan basıncına neden
olabilir. B6 vitamininin uzun süreli yüksek dozda alımı, kimi zaman geri
dönüşümü olmayan sinir hasarlarına neden olur. Ayaklarda uyuşmayla
başlar, ellerde his kaybolabilir ve ağız uyuşabilir. Diğer şikayetler
ise yürümede zorluk, bitkinlik ve baş ağrısıdır. Alımı azaltıldığı zaman
bu semptomlar azalır; fakat her zaman tamamen kaybolmaz.
Folat’ın
yan etkileri ishal, uyku bozukluğu ve alınganlıktır. B12 vitaminiyle
olan yakın ilişkisinden dolayı, folatın yüksek miktarı B12 vitamini
eksikliğini kapatır. C vitamini toksisitesi kusma, karın krampları uyku
bozukluklarıdır. Böbrek taşına da yol açabilir.”