ABD eski baskanlarindan Richard Nixon'in istifasiyla sonuclanan Watergate skandalina iliskin gizli belgeler aciklaniyor.
Halka aciklanacak Haziran 1975 tarihli gizli belgeler, Nixon'in kendisi hakkinda dava acilip acilmayacagi konusunda karar vermek uzere toplanan buyuk juriye verdigi gizli ifadeyi, olumunden 17 sene sonra gun isigina cikaracak.
Belgeler, ABD Bolge Mahkemesi Yargici Judge Royce Lamberth'in, ABD Baskani Barack Obama yonetiminin, belgelerin halka aciklanmasina, Nixon'in verdigi gizli ifadede yer alan cok sayida kisinin bugun hala hayatta olmalari nedeniyle yaptigi itiraza ragmen aldigi karardan 4 ay sonra aciklaniyor
Nixon'in verdigi gizli ifade, ABD hukumetine bagli Nixon Baskanlik Kutuphanesi'nin California eyaletindeki bir subesi araciligiyla internet uzerinden halkla paylasilacak.
ABD'li tarihciler, Nixon'in baskanliktan istifa etmesinden 10 ay sonra buyuk juriye kendi evinde iki gunu askin bir sure icinde verdigi 11 saatlik gizli ifadenin, eski ABD baskaninin istifasina kadar giden surec hakkindaki en kesin ve kapsamli tarihi kayit oldugunu belirtiyor.
Halka aciklanacak belgelerin arasinda, Nixon'in ifadesinin yani sira Watergate skandalina iliskin binlerce sayfalik baska belgeler de bulunuyor.
Nixon Baskanlik Kutuphanesi'nden yapilan aciklamada, halkla paylasilacak Watergate donemine iliskin binlerce sayfalik belgeler arasinda cok sayida sozlu tarihi anlatimlarinin yani sira bir ses kayit makinesi araciligiyla tutulmus Nixon'a ait 45 dakika suren kayitlarin da bulundugu belirtildi.
Ancak ABD Ulusal Arsivler kurumundan yapilan aciklamada, internetten yayinlanacak belgelerin bazi bolumlerinin su an icin gizli tutulmaya devam edilmesine karar verildigi bildirildi. Nixon Baskanlik Kutuphanesi de dahil olmak uzere 13 ABD baskanlik kutuphanesinden sorumlu olan kurum tarafindan yapilan aciklamada, soz konusu kararin, belgelerde adi gecen bazi kisilerin hayatta olmalari veya adlarinin aciklanmasinda halen ulusal guvenlik acisindan sakinca bulunmasi nedeniyle alindigi kaydedildi.
Watergate skandali olarak bilinen olay, ABD Baskani Nixon'in, rakip Demokrat Parti'nin telefonlarini dinletmek istediginin anlasilmasi uzerine patlak vermisti.
Gercegin ortaya cikmasinin ardindan 8 Agustos 1974'te televizyondan yaptigi konusmayla istifasini aciklayan Nixon, 44 ABD Baskani arasinda istifa ederek gorevinden ayrilmak zorunda kalan ilk baskan olmustu.
Istifanin ardindan ABD Baskanligi gorevini ustlenen Gerald Ford, Nixon'in gecmiste isledigi suclardan cezai takibata ugramasini engelleyen bir af cikarmisti. Ancak Ford'un cikardigi af Nixon'in buyuk juriye yalan ifade vermekten suclanmasi durumunda gecerli degildi.
Halka aciklanacak belgeler arasinda Nixon'in, Demokrat Parti'nin Watergate'deki merkezine hirsizlik amaciyla girerken yakalandigi soylenen, ancak daha sonra binaya gizli mikrofon yerlestirmek amaciyla girdikleri anlasilan kisilerin yakalanmasindan 3 gun sonra, Haziran 1972'de personel sefi H.R. Haldeman ile yaptigi gorusmelere iliskin buyuk juriye verdigi ifadeyi iceren 18 dakikalik bir ses kaydi da bulunuyor.
Nixon'a buyuk juride yoneltilen, ''neyi bildigi'' ve ''neyi ne zaman fark ettigi'' konusunda yoneltilen sorular, Nixon'i istifaya goturen surecin odak noktasini olusturuyordu.
zaman
















