Türkçe
English
العربية
Español
Turkcell?in Guney Afrika?nin en buyuk operatoru MTN aleyhine actigi 4,2 milyarlik rekor tazminat davasi ulkenin gundemine yerlesti. Turkcell, MTN'yi, 'Iranli kamu gorevlilerine rusvet vermekle ve iki devlet arasinda silah ticaretine aracilik etmekle' itham ederken, Guney Afrika hukumeti yetkilileri bunu reddediyor. Guney Afrika Disisleri Bakanligi sozcusu Clayson Monyela, ?Guney Afrika?nin dis politikasi bagimsizdir ve hic bir kurulusun etkisinde kalmaz.? derken, MTN?in eski CEO?su Phuthuma Nhleko?da ?Gorevim suresince Guney Afrika veya Iran hukumetine herhangi bir rusvet odenmemistir.? ifadesini kullandi.
Turkcell, Iran?in Subat 2004?te ciktigi GSM lisansi ihalesini kazandi. Guney Afrikali MTN de ihalede ikinci geldi. Turk sirket, Irancell?e yuzde 70 ortak oldu ve 300 milyon dolar yatirdi. Ancak 2005?e gelindiginde Iran Parlamontosu karar degistirerek guvenlik gerekcesi ile Turkcell?in konsorsiyumdaki payini yuzde 49?a indirdi. Turkcell?in yeni yaptirimlari da kabul etmesine ragmen lisans MTN?ye verildi. Bunu uzerine 2005?ten beri degisikligin sebebini arastiran Turkcell, sureci ve yasananlari delilleriyle birlikte dava dosyasi haline getirerek, Washinton Federal Mahkemesi?ne basvurdu. Turkcell?in MTN davasi Guney Afrika?da gundemin ilk sirasina yerlesti. Gazetelerin ekonomi sayfalari rekor davayi mansetten verirken, Johannesburg Borsasi?nda (JSE) islem goren MTN?nin hisseleri Pazartesi itibariyle yuzde 6 deger kaybetti. Bazi yarisma programlarinda da "Turk firmalarinin arasinda sadece Turkcell?in basardigi buyuk olay nedir?" turunden sorular sorulmaya baslandi.
Guney Afrika?da yayinlanan Star Gazetesi?nin haberine gore Turkcell tarafindan mahkemeye sunulan kapsamli dosyada, bu surecte yasananlar bir bir anlatiliyor. Oncelikle rusvet carki gundeme getirilirken, Iran?in eski Disisleri bakan yardimcisina 400 bin dolar, zamanin Guney Afrika Iran elcisinine de 200 bin dolar rusvet odendigi ileri suruluyor. Ayrica MTN'nin Guney Afrika?nin 2005-2006?da yasanan nukleer krizde UAEA?daki 3 oylamada da bulunmamasini sagladigi one suruluyor. Guney Afrika?nin UAEA temsilcisi Abdul Minty?nin Iran?in aleyhine oy kullanmamak icin 24 Kasim 2005?teki zirveye katilmadigi, bundan 3 gun sonra ra Iran'in lisansi MTN?e verdigi iddia ediliyor. Bir diger iddia da MTN'nin lisans karsiliginda donemin Iran Savunma Bakani Ali Shamkhani?ye Guney Afrika ordusundan bazi silahlar temin etme sozu verdigi yonunde. Iran?in istedigi silahlarin arasinda, Denel AH-2 Rooivalk savunma helikopterleri, kodlanmis ordu radyolari, nisanci tufekleri, G 5 Howitzer tanklari, toplar, zirhli personel tasiyicilar radar teknolojileri bulundugu da dosyada yer aliyor.
GUNEY AFRIKA SILAHLARI VERMEMIS
Gazetede yer alan habere gore MTN?in soz verdigi silahlar bir turlu Iran?a ulasmamis ve iki ulke arasinda krize neden olmus. MTN?nin Iran temsilcisi Chris Kilowan kaynakli bilgilere gore dini lider Ayetullah Ali Hamaney ve Cumhurbaskani Mahmut Ahmedinecad?i temsilen ust duzey yetkililer teslim edilmeyen silahlar icin Guney Afrika?yi ziyaret etmis. Ardindan Iran Ulusal Yuksek Guvenlik Konseyi Genel Sekreteri Ali Laricani de Guney Afrika?ya gitmis. En son Iran Disisleri Bakani Manucer Muttaki 'ilk agizdan cevap icin' Pretori?ayi ziyaret etsede donemin Lideri Thabo Mbeki?den, "Olaylara direk mudahele etmek istemiyoruz." cevabi almis.
