Tum ulkelerden Israil'in saldirisina tepki yagdi

Israil'in Gazze'ye yardim goturen Mavi Marmara gemisine yaptigi kanli baskin gundemi alt ust etti. Saldirinin dogrudan hedefi olan Turkiye, Israil buyukelcisini cekme karari alirken, Cumhurbaskani Abdullah Gul'den Basbakan Yardimcisi Bulent Arinc'a, Disisleri Bakanligi'ndan diger bakanlara kadar kanli baskin cok sert ifadelerle kinandi. Guney Amerika gezisini surduren Basbakan Tayyip Erdogan, Sili'deki programini yarida kesip Turkiye'ye donme karari aldi. Genelkurmay Baskani Orgeneral Ilker Basbug da Misir gezisini yarida kesti. Turkiye, BM Guvenlik Konseyini olaganustu toplantiya cagirdi. Israil cephesinden ise Turkiye'yi suclayan aciklamalar geldi. Kabine uyeleri saldiridan yardim gemisini sorumlu tutarken, Israil Basbakani Binyamin Netanyahu kanli baskina ragmen Kanada ve ABD'yi kapsayan gezisini surdurmeye karar verdi. Israil radyosu, Netanyahu'nun ulkeye donecegini duyurmustu ancak Basbakan'in gezisine devam edecegi ortaya cikti.BEYAZ SARAY: DERIN UZUNTU DUYUYORUZABD, kanli baskinin ardindan ilk aciklamasini yapti. Beyaz Saray, can kayiplarindan derin uzuntu duydugunu dile getirirken, olayin arastirildigi belirtildi.BM: SOKE OLDUKBM Genel Sekreteri Ban Ki-mun, saldiri uzerine "soke oldugunu" soyledi. Ban, Israil'in bu kanli saldirinin nasil olduguna dair arastirma yaptiktan sonra acil olarak kamuoyuna aciklama yapacagini duyurdu.AB SORUSTURMA ISTEDIAvrupa Birligi (AB) saldiriyla ilgili Israil makamlarinin eksiksiz sorusturma acmasini istedi. Turkiye'nin de uyesi oldugu Avrupa Konseyi ise Israil'in saldirisina tepki vermemeyi tercih etti. Avrupa Konseyi genel sekreterligi NTV'nin "Konu hakkinda tepkiniz olacak mi?" sorusuna olumsuz yanit verdi. Arap Birligi, saldiri uzerine yarin olaganustu toplanma karari aldi.ISVEC ISRAIL ELCISINI CAGIRDIYardim gemilerinde Turk milletvekili Mehmet Kaplan'la birlikte 11 vatandasi bulunan Isvec, protesto icin Israil elcisini cagirdi. Isvec Disisleri Bakani Carl Bildt, saldiriyi ''cok ciddi ve kabul edilemez'' olarak nitelendirdi.YUNANISTAN TATBIKATI IPTAL ETTIYunanistan, Israil ile yapmakta oldugu hava tatbikatina son verdi. Yunan Hava Kuvvetleri, 25 Mayista baslayan ve 3 Haziranda sona ermesi ongorulen ''Minoas 2010'' adli tatbikatin bugun sona erdirildigini duyurdu. Yunanistan Disisleri Bakan Yardimcisi Dimitri Drucas ise, askeri operasyon icin, ''Bu derecede siddet hakli gosterilemez'' aciklamasini yapti. Israil'in Atina Buyukelcisi ise Yunanistan Disisleri Bakanligi'na cagrildi. Israil'in Atina Buyukelcigi onunde de bu aksam protesto gosterisi duzenlenecek, polisin elcilik binasi ve cevresinde yogun guvenlik onlemleri aldigi gozleniyor. Yunan medyasi, ilk belirlemelere gore bir Yunanlinin da agir yaralandigini duyurdu. Haberlerde, Yunan vatandasinin durumunun ciddi oldugu belirtildi.ALMANYA: DERIN ENDISE DUYUYORUZAlmanya Disisleri Bakani Guido Westerwelle, operasyondan derin endise duydugunu soyledi. Guido Westerwelle, Alman hukumeti olarak saldiriyi saskinlikla karsiladiklarini ifade ederek Israil'den saldirinin kapsamli sekilde arastirilmasini talep etti. Almanya, Israil'in Gazze'ye yonelik ablukayi kaldirmasi cagrisinda da bulundu. Yardim gemilerinde 2'si Federal milletvekili 5 Alman bulunuyor.INGILTERE'DEN ITIDAL CAGRISIIngiltere, ilk resmi tepkisini Disisleri Bakani William Hague araciligiyla verdi. William Hague, Israil'in itidalli davranmasi ve uluslararasi yukumlulukleri dogrultusunda hareket etmesi gerektigini soyledi.Hague su ifadeleri kullandi:"Buyukelciligimiz, Israil hukumetiyle acil irtibat halinde. Daha fazla bilgi ve Ingiliz vatandaslarina acil olarak ulasmayi talep ediyoruz. Gazze'ye bu yolla girilmemesi gerektigini cesitli riskler nedeniyle surekli tavsiye ediyoruz. Ancak ayni zamanda, Israil'in itidal icinde ve uluslararasi yukumlulukleri dogrultusunda hareket etmesine acik bir ihtiyac var. Bu olay, Gazze'ye girise yonelik kisitlamalarin kaldirilmasinin gerekliligini gostermistir. Gazze'nin yardimlara kapatilmasi kabul edilemezdir ve amaca zarari dokunmaktadir. Uluslararasi toplumun bu trajediye, Gazze krizine acil bir sekilde kalici bir cozum getirmekten daha iyi bir tepkisi olamaz." Gemilerde Ingiliz vatandaslarinin da bulundugu belirtiliyor. Konvoyda Ingiliz vatandaslarinin yani sira Ingiltere'de oturma izni bulunan Iranli, Irakli ve Filistinlilerin de bulundugu yaklasik 30 kisinin gemilerde oldugu ogrenildi. Ingiltere Disisleri Bakanligindan konuya iliskin henuz resmi bir aciklama yapilmazken, bugun Londra'da Basbakanlik ve Disisleri Bakanligi'nin onunde protesto gosterilerinin yapilmasi bekleniyor.SARKOZY SALDIRIYI KINADIFransa Cumhurbaskani Nicolas Sarkozy, saldiriyi kinadi. Aciklamada, "Cumhurbaskani Nicolas Sarkozy, Israil'in orantisiz guc kullanmasini kinadi" ifadesi kullanildi. Sarkozy, trajediye neyin yol actiginin derhal aciga cikmasini istedi.ITALYA: SOKA UGRADIKItalya Disisleri Bakani Franco Frattini, "Gemiye saldiri bizleri soka ugratti" diye konustu.ISPANYA SERT DILLE KINADIAB Donem Baskani Ispanya da saldiriyi sert dille kinadi. Ispanyol hukumetinin AB ile iliskilerden sorumlu Devlet Sekteri Diego Lopez Garrido, "Gerek Ispanya, gerekse donem baskani olarak AB adina bu saldiriyi en sert sekilde kiniyoruz. Ispanya Disisleri Bakanligi olarak Israil'in Madrid buyukelcisini izahat icin acil Disisleri Bakanligina cagirdik" dedi. Yardim gemilerinde bulunan 3 Ispanyol vatandasindan haber alinamiyor.HOLLANDA SASKINLIK ICINDEHollanda, uluslararasi yardim filosuna yapilan saldiri icin Israil buyukelcisinden "aciklama" yapmasini ve bir sorusturma acilmasini istedi. Hollanda Disisleri Bakani Maxime Verhagen, "Bu kadar kisinin olmesinden buyuk saskinlik duydum. Hollanda, bunun nasil meydana geldigini belirleyecek acik bir sorusturma baslatilmasini istiyor" dedi.NORVEC: KABUL EDILEMEZNorvec Basbakani Jens Stoltenberg ise, saldiriyi kabul edilemez bulduklarini acikladi. Stoltenberg, Israil'in Oslo buyukelcisinin disisleri bakanligina cagrildigini duyurdu. Stoltenberg, "Kosullari ne olursa olsun sivil yardim gorevlilerine karsi askeri saldiri duzenlemek kabul edilemez, filoda 3 Norvecli bulunuyordu, akibetleri bilinmiyor" dedi.EN SERT TEPKI IRAN'DANIran, kanli baskini "vahsice ve insanlik disi" olarak nitelendirdi. Iran Cumhurbaskani Mahmud Ahmedinejad, "Bu saldiri gucun degil, zaafin gostergesidir" sozleriyle kinadi. "Siyonist Israil rejimi daha ne yapmali ki, insan haklari savunuculari rahatsiz olsun" diyen Ahmedinejad, Israil yanlilarina hitaben, "Gelecegin dunyasinda saygin yer edinmek istiyorsaniz bu rejimi desteklemekten vazgecin. Bu profesyonel katilleri desteklemeye devam edecek olursaniz emin olunuz ki bolge halklari gununuzu karartmakla kalmayacak, tum kapilari ebedi olarak yuzunuze kapatacak" ifadesini kullandi.IRAKGazze'ye yardim goturen gemilere Israil askerleri tarafindan yapilan saldiriya Irakli vatandaslar da sert tepki gosterdi. Israil'in Gazze'ye insani yardim goturen Mavi Marmara isimli Turk gemisine yonelik saldirilarina Turkiye'nin dort bir yaninda oldugu gibi Irak'in Kerkuk ve Erbil kentlerinde tepkiler yagiyor. Kerkuk kentinin Turkmen, Kurt ve Arap sakinleri, Israil'in tavrini kinayarak, bu saldiriya sessiz kalinmamasini istedi.INGILTEREIngiltere Disisleri Bakani William Hague Israil'in saldiri hakkinda inceleme baslatmasini ve tum yardim yollarini acmasini talep etti. Yazili aciklama yapan Bakan Hague, yardim gemisinde bulunan ve saldiri sirasinda hayatini kaybedenler hakkinda uzuntu duyduklarini, gemide bulunan Ingiliz vatandaslarin akibetleriyle ilgili neticenin de bir an once acikliga kavusturulmasi gerektigi belirtildi. "Olaylarla ilgili acik bir sekilde bilgilendirilmemiz gerekiyor." diyen bakan, Israil hukumeti ile irtibat halinde olduklarini dile getirdi.ABDIsrail'in Gazze'ye yardim goturen filoya duzenledigi saldiriya iliskin Beyaz Saray'dan yapilan ilk aciklamada "kayiplardan ve yaralananlardan dolayi derin bir uzuntu duyuldugu" belirtildi. Amerikan yonetimi adina bir aciklama yapan Beyaz Saray sozcusu William Burton, "Birlesik Devletler, yaralilardan ve meydana gelen olumlerden derin uzuntu duymaktadir ve bu trajedinin etrafindaki durumu anlamaya calismaktadir." dedi.HIZBULLAHLubnan merkezli Hizbullah grubu, Israil askerlerinin yardim gemisine duzenledigi saldiriyi "teror" olarak niteledi. Hizbullah grubundan yapilan aciklamada saldirinin, "uluslar arasi cezayi hak eden bir teror" oldugu ifade edildi.MISIRMisir, Israil'in Gazze'ye yardim goturen gemilere saldirmasinin ardinda Kahire'deki Israil Buyukelcisini disisleri bakanligina cagirdi. Misir, 1979'da Israil ile baris anlasmasi yapan ilk Arap ulkesi olmustu. Bu arada Arap Birligi de uye ulkelerin Israil ile olan anlasmalarini 'gozden gecirmesini' isterken, Birlesmis Milletler (BM) Genel Sekreteri Ban Ki-moon olayin kapsamli arastirilmasini talep etti.AVRUPA BIRLIGIAvrupa Birligi'ne bagli ulkelerin Bruksel nezdindeki buyukelcileri Israil'in Gazze'deki saldirilarini ardindan olaganustu toplanti yapacak. AB Dis Politika Sefi Catherine Ashton, Israil'e Gazze Seridi'ne insani yardimlari serbest birakmasi cagrisi yapti. Saldiriyla ilgili sorusturma acilmasini isteyen AB, Filistin topraklarina insani yardimlarin serbest birakilmasi cagrisi yapti.FILISTIN YONETIMIIsrail'in yardim gemilerine yonelik operasyonu, Ramallah'taki Filistin yonetiminin de tepkisini cekti. Filistin Yonetimi Baskani Mahmud Abbas saldiriyi kinarken, Filistin Basbakani Salam Fayyad da saldiriyi kinadi ve Israil ordusunun, "baris eylemcilerine karsi suc isledigini" soyledi.ISPANYAIspanya Basbakani Jose Luis Rodriguez Zapatero, Israil'in Gazze'ye yardim gemilerine yaptigi mudahaleyi 'ciddi ve endise verici' olarak nitelendirdi. Zapatero, disisleri bakanligina cagirilan Israil Buyukelcisi'yle gorusmenin devam ettigini soyledi. Israil'in saldirdigi yardim gemilerinde 3 Ispanyol vatandasinin da bulundugu belirtildi. Ispanya Disisleri Bakanligi, Israil Buyukelcisi'ni bakanliga cagirarak olayla ilgili izahat istedi.BIRLESMIS MILLETLERBirlesmis Milletler Insan Haklari Yuksek Komisyoncusu Navi Pillay, Israil ordusunun Gazze'ye giden yardim gemilerine duzenledigi operasyonun "kendisini soke ettigini" soyledi. Pillay, BM Insan Haklari Konseyi'ne yaptigi aciklamada "Insani yardimin bu sabah filonun Gazze'ye yaklastigi sirada olumlere yol acacak sekilde siddetle karsilasmasi beni soke etti." dedi. BM Genel Sekreteri Ban Ki-mun, Israil komandolarinin Gazze'ye yardim goturen gemilere saldirmasindan dolayi "soke oldugunu" soyledi. Uluslararasi Ceza Mahkemesi ile ilgili bir toplanti icin Uganda'nin baskenti Kampala'da bulunan Ban, saldirida insanlarin oldurulmesini kinadigini belirterek, olayla ilgili kapsamli bir sorusturmanin yasamsal onemde oldugunu ifade etti.DANIMARKADanimarka Disisleri Bakani Lene Espersen, Gazze'ye yardim goturen insani yardim gemilerine Israil'in yaptigi saldiriyla ilgili Israil'in Kopenhag buyukelcisinin bakanliga cagrildigini acikladi. Espersen, Israil'den konuyla ilgili detayli bir aciklama beklediklerini ifade ederek, "Konuyla ilgili aldigimiz haberler uzuntu vericidir. Olan bitenle ilgili net bilgiler bekliyoruz." dedi.IRLANDAIrlanda Disisleri Bakani Micheal Martin, Gazze'ye yardim goturen Turk gemisine Israil komandolarinin saldirmasindan ciddi endise duyduklarini bildirdi. Martin, Irlanda Disisleri Bakaninin Gazze'ye yardim konvoyu gemilerindeki 8 Irlanda vatandasinin da durumunu belirlemeye calistiklarini ifade etti. Martin, Irlanda vatandaslarini hangi gemide oldugu konusunda ise daha fazla bilgi vermedi.SURIYESuriye, Israil'in yardim gemilerine yonelik saldirisinin sonuclarini tartismak uzere Arap Birligi Konseyini olaganustu toplantiya cagiran resmi bir muhtira sundu. Suriye Cumhurbaskani Bessar Esad ve Lubnan Basbakani Saad Hariri, Israil'in Gazze'ye yardim tasiyan gemilere yaptigi saldiriyi kinadilar.ARAP BIRLIGIIsrail askerlerinin Gazze'ye giden Turk yardim gemilerine duzenledigi saldiri, Arap Birligi tarafindan da sert bir dille kinandi. Arap Birligi Genel Sekreteri Amr Musa, "Insani misyona ve insanlara karsi islenen bu sucu kiniyoruz. Biz insanlara yardim etmeye cagiriyoruz. Onlar askeri bir operasyonda degildi. Herkes bu olayi kinamali" dedi. Musa, Arap ulkeleri ile bir sonraki adimin ne olacagina iliskin danistiklarini da belirtti. Birlik, yarin icin acil toplanti karari aldi.ISVECIsvec, Israil askerlerinin Gazze'ye yardim goturen gemilere duzenledigi saldirinin ardindan Israil Buyukelcisi'nin Disisleri Bakanligi'na cagirarak, Avrupa Birligi'nin de olaya tepki gostermesini istedi. Isvec Disisleri Bakani Carl Bildt de olayda tam olarak neler yasandigini hizli bir sekilde ortaya koyulmasi gerektigini soyledi. Isvec radyosuna konusan Bildt, olaylardan dolayi endiseli oldugunu aciklarken, "Tam olarak ne oldugunu anlamaya calisiyoruz" dedi.HAMASFilistinli Hamas grubu liderlerinden Ismail Haniye, Israil'in Gazze'ye gitmekte olan yardim gemilerine duzenledigi operasyonu, "Israil'in kendi deniz sahasi disinda isledigi ciddi bir suc" olarak degerlendirdi. Haniye aciklamasinda "Bu onceden planlanmis ve yolcularin iletisim araclarinin da devre disi birakilmasiyla medyanin gozunden uzakta islenmis bir suctur." dedi.MISIRMisir Cumhurbaskani Husnu Mubarek, Israil tarafindan Gazze'ye yardim goturen gemilere "asiri guc kullanilmasini" kinadi. Kahire'de yayimlanan yazili aciklamada, Afrika-Fransa zirvesi icin Fransa'nin guneyindeki Nice kentinde bulunan Cumhurbaskani Mubarek'in Israil tarafindan uygulanan asiri ve haksiz guc kullanimi ile masum insanlarin hayatini kaybetmelerini kinadigi belirtildi.AVUSTURYAIsrail saldirilari, Avusturya Disisleri Bakanligi tarafindan sert bir dille kinandi. Avusturya Disisleri Bakani Michael Spindelegger, Israil saldirisini "insanlik disi ve soke edici bir saldiri" olarak niteleyerek, "bu insanlik disi saldirinin acilen ve supheye yer birakmayacak sekilde acikliga kavusturulmasini bekledigini" soyledi.HOLLANDAHollanda, Israil'in Gazze'ye yardim tasiyan uluslararasi filoya duzenledigi baskin konusunda Israil buyukelcisinden "aciklama" yapmasini ve bir sorusturma acilmasini isteyecegini bildirdi. Hollanda Disisleri Bakani Maxime Verhagen yayinladigi aciklamada, Israil'in Lahey buyukelcisinden bugun aciklama isteyecegini belirterek, "Bu kadar kisinin olmesinden buyuk saskinlik duydum. Hollanda, bunun nasil meydana geldigini belirleyecek acik bir sorusturma baslatilmasini istiyor" dedi.AVRUPA PARLAMENTOSUAvrupa Parlamentosu'nun onde gelen siyasi gruplari, Israil'in Gazze'ye insani yardim goturen gemilere saldirisini kinadi.PAKISTANIsrail'in Gazze'ye yardim goturen gemilere saldirisini siddetle kinayan Pakistan Disisleri Bakanligi "vahsice yapilan bu saldirinin insan halklarinin ihlalidir" diye kaydetti.BELCIKABelcika Disisleri Bakani Steven Vaneckere, Israil'in Gazze'ye yardim goturen gemilere "oldukca orantisiz" saldirida bulundugunu belirterek, Israil'in bu olcude agir guc kullanmayi tercih etmesinin "son derece uzuntu verici oldugunu" soyledi. Ajans5