Türkçe
English
العربية
Español
Kanuni Sultan Suleyman doneminin anlatildigi "Muhtesem Yuzyil" dizisinin senaristi Meral Okay, "Butun elestirileri dikkate aliyoruz. Icinde bilgi tasiyan, bizi dogru yonlendiren hata yaptigimizi, belgesiyle bilgisiyle ortaya koyan her elestirinin onunde saygiyla egilirim" dedi. Fatih Belediyesi'nce Aya Irini Muzesi'nde duzenlenen "Muhtesem Kanuni Asri Sempozyumu"nun son oturumunu, Topkapi Sarayi Muzesi Baskani Prof. Dr. Ilber Ortayli yonetti.
Sempozyumda, Muhtesem Yuzyil dizisi ile ilgili bilgi veren Meral Okay, 2,5 yil once masumane hislerle proje yazmaya basladigini, o donemde Ortay'li ile de gorustugunu soyledi. Bir yildan bu yana, Marmara Universitesi Fen-Edebiyat Fakultesi Tarih Bolumu Ogretim Uyesi Doc. Dr. Erhan Afyoncu danismanliginda calisma yaptiklarini anlatan Okay, bu surecte cok sayida tarih kitabi da okudugunu ifade etti.
Bir tarihci gibi meseleye bakmasinin mumkun olmadigini soyleyen Okay, "Nasil ki bir mimar kente baktiginda herkesin gordugunden baska bir seyi gorurse ben de televizyon dunyasina is ureten bir senarist olarak baktigimda, buyuleyici o 16. yuzyil, hem icindeki kahramanlariyla hem de oradaki dramatik anlarla gercekten benim aklimi basimdan aldi" dedi.Diziyi, Kanuni'nin tahta cikacagi anla birlikte baslattigini ifade eden Okay, sunlari kaydetti:"Sonrasina baktiginizda Mustafa, Mahidevran, Hurrem, sonra olan cocuklari Mehmet, Beyazid, Selim, Cihangir, Pargali Ibrahim gibi o kadar guclu dramatik karakterler ki, orada mucevher gibi parliyorlar. Onlarin oykulerini biraz daha kendinize yakinlastirdiginizda, dokunulmazlik alanindan cikarip daha dunyevilestirip insani tavirlarini gostermeye basladiginizda, drama hayata gecmeye basliyor. Tarihsel arka planlarini atlamadan, hata yapmadan bir arka plan kuruyorsunuz ama bir yazar icin cazip olan, tarihinden yazmak degil. Zaten bu bizim isimiz degil. O tarihi yapanlarin o tarihin onemli aktorlerini psikolojilerini takip etmek, o buyuk olaylari hazirlarken, buyuk savaslari, zaferleri, kaybedisleri, yalnizliklari kendi onunuze getirdiginizde onlarin gucunu ve etkisini gormeye basliyorsunuz. Beni heyecanlandiran kisim burasi. Maalesef cok fazla veri yok. Bu nedenle her Turk gibi olsa olsa parametresinden yola cikiyorsunuz."HURREM SULTANHurrem'in sadece onun Kanuni'nin haremindeki bir kimlik olmadigini, Kanuni'nin esi olmanin disinda buyuk iktidarin ortagi oldugunu soyleyen Okay, soyle devam etti: "Hurrem, Kanuni'ye sadece iyi sehzadeler dunyaya getirmemis. Onlari yetistirmenin disinda bu kadin tarihte de tespit edildigi gibi ayni zamanda iktidar ortagi. Peki sifir noktasindan gelen bir kadin, sifir noktasindan zirveye nasil cikti? Bu iktidarin nasil ortagi olmustur? Bir yazar olarak kendinize bu sorulari sordugunuzda, zaten proje kendiliginden ortaya cikmaya ve yasamaya basliyor. Kanuni Sultan Suleyman, agzinda altin kasikla dogmus bir kahraman, bir sehzade. Ancak Hurrem oyle degil. Bir rivayete gore Ukrayna'dan gelen gencecik bir kiz cocugu. Ben dramatik olarak tarihin akisini soyle degistirmis olabilirim. Ikisini ayni gun saraya soktum. Biri imparator olarak, digeri hareme kole olarak geldi. Hurrem'in ilk cocugu olan sehzade Mehmet'in dogumuna baktigimizda tarih kaynaklarinda 1521 olarak gorunuyor. Geriye donuk baktigimizda Kanuni ile Hurrem'in 1520'de karsilastigini goruyoruz. Bazilari baska seyler soyluyor. Ben bu turlusunu tercih ettim. Cunku bu dramatik olarak daha guclu duruyordu." Kanuni ve Mahidevran'in Topkapi'ya gelmeden once, Manisa'daki sehzade sarayinda bir cekirdek aile olarak yasadiklarini soyleyen Okay, "Onlar, Mustafa, Mahidevran, Sehzade Suleyman ve Ibrahim ile orada cok hos bir cekirdek hayatlari vardi. O cekirdek aile imparatorlugun merkezi Topkapi Sarayi'na geldiginde hic bir sey ayni kalamaz. O kadin artik cekirdek ailenin annesi degildir, yuzlerce rakibi olan bir kadindir. Tek sehzadeyle kalamaz. Muhakkak yeni sehzadelerin dunyaya gelmesi lazim. Benim hareket noktalarim buralar" dedi.-ILK SEZON KANUNI MOHAC'A GIDERKEN BITECEK- Ilk sezon icinde Kanuni'nin Belgrat'a gidecegini, Rodos seferini yapacagini belirten Okay, seferden dondugunde bir takim olaylar olacagini, Kanuni Mohac'a giderken de ilk sezonu bitireceklerini soyledi. Bazi elestirilerle karsilastiklarini anlatan Okay, "Bunlarin bir kisimini, daha hazirlik sirasinda danismalarim soylemislerdi. Kadinlarin basi acik haremde dolasmasi gibi. Televizyona gorsel bir is yapiyoruz. O kadinlarin ve erkeklerin ben guzel, zinde ve cekici olmalarini istiyorum. Ustelik harem kapali alan. Kadinlar birbirinden mi kacisacaklar, baslarini ortecekler. Zaten sultandan baska kimse hareme giremiyor. Bunlar cok az disariya cikiyorlar. Ciktiklari yer de hasbahce. Daha bogaza bile inmediler. Hasbahceye de baslari ortulu olarak iniyorlar ve indigi anda 'destur' deniliyor, butun erkekler sirtlarini donuyorlar. Bunlar tartisma konusu oldu" diye konustu.16. YUZYILDA ASK"Harem o kadar kapali ki, bir ask hikayesi yaratmak neredeyse imkansiz hale geliyor" diyen Okay, dizi cekiminde karsilastiklari zorluklari soyle dile getirdi: "Pargali Ibrahim ile Hatice Sultan arasinda bir ask iliskisi kurabilmek icin neredeyse bir ay tartistik. O yuzden dizide teraslari icat ettik. Birbirlerini goz goze uzaktan gorebilsinler, asik olabilsinler diye. Bu bir drama. Butun elestirileri dikkate aliyoruz. Icinde bilgi tasiyan, bizi dogru yonlendiren hata yaptigimizi belgesiyle bilgisiyle ortaya koyan her elestirinin onunde saygiyla egilirim. Hatayi duzeltmek icin elimden gelen cabayi yaparim. Ancak, kurgu olan dramatik anlar sozun bittigi yer. Bunu tartismam bile. Cunku eldeki veriler sadece erkege ait, selamliga ait erkek dunyasina ait veriler. O zaman paparazzi sistemi olmadigi icin harem tarafina gecip birilerinin bilgi toplamasi ve bunu tarih olarak yazmasi mumkun degil. Tarihi erkekler yaziyor. O yazilan tarihin icinde kadinlarin isimleri bile yok. Ancak uc bes tanesinin ismi cok net."BALYOZ RAPORLARIBir takim "Balyoz Raporlari"ni (o donemde yasayan elcilerin raporlari) cevirttiklerini belirten Okay, bunlardan cok guzel bilgiler ciktigini soyledi. Bu 'balyoz raporlari'nin tipki Wikileaks gibi halktan edinilen bilgilerle, sokagin sesiyle olusturuldugunu anlatan Okay, "Bu bizim icin cevher degerinde. Ibrahim'in dugunun nasil yapildigindan, saraydaki senliklere, Hurrem'in dogurganligindan, Kanuni Sultan Suleyman ile olan iliskisinin halk uzerindeki etkisine kadar bilgiler var. Onlari da bu projenin icinde etap etap degerlendirecegiz" dedi. Kanuni ve Muhtesem Suleyman Projesi'ne devam etmek istediklerini bildiren Okay, "Ilerleyen donemlerde tarih yayinciliginda bir artis olursa, tarihi mekanlara ilgi, ziyaretci sayisinda artislar olursa, bundan sadece biz sevinc duyariz. Bu ulkede, futboldan baska da bir seyin tartisildigi bir alan yaratilmissa bundan mutluluk duyariz. O donem ki, Avrupa Suleyman'in cagdasligini, imparatorlugun diplomatik iliskilerini, siyasi hayati ve olumune kadar olan sureci takip edecegiz"seklinde konustu."KANUNI DONEMININ KAYNAKLARI"Dizinin Danismani Doc. Dr. Erhan Afyoncu, "Kanuni Doneminin Kaynaklari" konulu konusmasinda, Kanuni doneminin Turk tarihini en onemli donemlerinden biri oldugunu soyledi. Kanuni donemi tarihinin yazilmadigini ifade eden Afyoncu, yabanci tarihi kaynaklarin da Turkce'ye cevrilmedigini savundu. "Kanuni donemi oyle kolay kolay yazilacak bir donem degil" diyen Afyoncu, sunlari kaydetti: "Cunku butun dunyayi yonlendiren bir devlet olgusu var. Sadece Turk tarihindeki kaynaklarla yazmaniz mumkun degil. Italyan kaynaklarindan, Macar kaynaklarina, Alman kaynaklarindan Rus kaynaklarina kadar bir kaynagi kullanmaniz lazim. Kanuni donemiyle ilgili bizim icin en onemli kaynak 'balyoz' adi verilen Venedik elcilerinin raporlaridir. Bu 'balyoz raporlari' Italyanca yayinlanmistir. Bu dizi vesilesiyle bunlarin bir kisimini TIMS Produksiyon cevirtti, bir diger kisimini da Yeditepe Yayinlari cevirtiyor. Mayis ayinda Kanuni donemine ait balyoz raporlari aciklanacak. Kanuni donemini anlatan 600-700 sayfa civarinda balyoz raporu var." Gazeteci-yazar Avni Ozgurel de "Roman ve Sinema Konusu Olarak Osmanli" konulu konusmasinda, Osmanli'da gunluk hayata iliskin anlatilanlarin ve yazilanlarin hepsinin masaldan ibaret oldugunu ifade etti. Saraydaki kadinlarin hayatlarinin bilinmedigini belirten Ozgurel, bunun kadinlarin cok fazla onemsenmemesinden kaynaklandigini soyledi. Sempozyum, katilimcilarin sorulariyla sona erdi
