'Esad?in yerinde olsam gorevi birakirdim'

  Urdun Krali 2. Abdullah Suriye Baskani Bessar Esad?i, ulkesinin menfaati ve kendisinden sonraki yeni siyasi donemde atmosferin yatismasi icin gorevi birakmaya cagirdi. Kral Abdullah ?ben onun yerinde olsam gorevi birakirdim? dedi. Urdun krali BBC?ye verdigi roportajda soyle konustu: ?Sanirim ben onun yerinde olsaydim gorevi birakirdim. Ben olsam eger su anda Suriye?de izlemekte oldugumuz gerginligi degistirmeye gucu yetecek biri ciksa gorevi terk eder ve o sahis icin guvence saglamaya calisirdim.? Kral 2. Abdullah, su anda yerine gecip degisimi gerceklestirebilecek bir kimse bulunmadigina isaret ederek Esad?in gorevden ayrilmadan once icin yeni siyasi asama icin atmosferi hazirlamasi, siyasi diyalog icin yeni bir baslatmasi gerektigini vurguladi. Urdun krali, Suriye Rejimi?nin ulkede aylardir gostericilere karsi uyguladigi bastirma politikasini bundan once de elestirmisti. Ayrica Suriye baskani ile iki kere gorusmus ancak Bessar Esad kimsenin nasihatine kulak asmadigi gibi kendisinin tavsiyelerine de itibar etmemisti.Siddet ne kadar surecek belli degilKral 2. Abdullah, Olu Deniz?in kiyisinda gecen ay duzenlenen Dunya Ekonomik Forumu?nun oturum arasinda Amerikan Washington Post gazetesine yaptigi aciklamalarda da ?Urdun?un Suriyelilerle iletisim kanallarinin acik kalmasi icin caba sarf ediyor. Ancak Suriye rejimi ulkesinde hicbir cesit reform yapacak gibi gorunmuyor? demisti. Urdun krali Amerikan gazetesine verdigi demecte sozlerini soyle surdurdu: ?Her ne kadar Bati surekli Esad?in gunlerinin sayili oldugu sozlerini tekrar edip dursa da hic kimse Suriye?deki duruma iliskin olumlu bir cevaba sahip degil. Ulkede siddet olaylari daha da artacak. Bu durum belki alti ay belki alti belki de on alti yil surecek.Sam?da protestoUrdun Krali 2. Abdullah?in bu aciklamalarina Suriye?den tepki gecikmedi. Suriye rejimi yanlisi onlarca kisi dun aksam baskent Sam?daki Urdun buyukelciligi onunde toplanarak protesto gosterileri yapti, Urdun krali karsiti sloganlar atti. Suriye rejimine bagli guvenlik gucleri, baskent Sam?in merkezindeki Ebu Rummane mahallesinde yer alan buyukelcilik binasina protestocular tarafindan herhangi bir saldirinin gerceklesmemesi icin buyukelciligin etrafinda daire olusturdu. Ellerinde Suriye bayraklari ve Esad?in resimlerini tasiyan protestocular, Arap Birligi ve Suriye karsiti kararlarini protesto eden sloganlar da atarak Suriye?nin lideri olarak Esad?i istemeye devam edeceklerini vurguladi.Urdun-Suriye iliskisinin gelecegiOte yandan gozetmenler Urdun Krali 2. Abdullah?in Suriye Baskani Bessar Esad?i gorevi birakmaya cagirmasinin ?Urdun?un Suriye rejimi ile iliskilerinin sona erdiginin? gostergesi oldugu ve Urdun?un Sam?la yakin gelecekte daha da sertlestirecegi tavirlarinin oncusu olabilecegi yorumlari yapti. Urdun kralinin, Suriye baskanini gorevden ayrilmaya cagiran aciklamalari kendi ulkesi halkindan buyuk destek gordu. Hatta Kral 2. Abdullah?in Esad?i gorevden ayrilmaya cagiran ilk Arap lider olmasi nedeniyle, alinan resmi Arap konumundan daha ileri bir adim oldugu yorumlari yapildi. Bu noktada medya isleri eski devlet bakani ve siyasi analist Tahir El-Advan, Kral 2. Abdullah?in Urdun dis siyasetini temsil ettigini ve bu siyasetin temel mercii oldugunu ifade etti. El-Advan sozlerini soyle surdurdu: ?Kral 2. Abdullah?in Esad?a yaptigi gorevden ayrilma cagrisi bugune kadar alinan tum Arap tavirlarini gecmistir. Bu cagri ise Urdun?un Suriye?deki konumun, kan akmasinin surmesinin tehlikesini fark etmesinin ve -Suriye rejimi bastirma ve oldurme politikalarina devam ettigi takdirde- Suriye?nin ve tumuyle bolgenin gelecegi adina endise duymasi neticesinde gelmistir. Diger yandan Suriye Halki?na Destek Icin Urdun Heyeti, Kral 2. Abdullah?in konumunu Suriye halkinin zaferi yolunda atilmis bir adim olarak nitelendirdi. Heyetin sozcusu Musa Berhume El-Cezire.net?e yaptigi aciklamalarda, kralin bu cagrisinin Urdun hukumeti tarafindan hemen hayata gecirilmesi ve bu kapsamda Sam?daki Urdun buyukelcisinin cekilmesi, Suriye buyukelcisinin Urdun?e donmesinin talep edilmesi ve Urdun?deki Suriyeli multecilerin sikintilarinin hafifletilmesi yonundeki arzularini dile getirdi.Hosnutluk hesap disi akima donusebilirKralin aldigi konumlarin hosnutlukla karsilanmasi olgusu yakin asamada siyasi ve diplomatik konumlarda takilip kalmayacak halk akimlarina hatta resmi tavirlara donusebilir. Belki Urdun?un Suriye?den yana aldigi konumu saran tum siyasi ve guvenlik hesap ve onlemlerini de asar. Bu hesap ve onlemler Urdun?un Esad Rejimi?ni arayip nasihatlerde bulunmasiyla baslamis sonra Urdun kralinin Washington?a Esad ile iliskileri kesmeme cagrisi ile devam etmisti. Ancak Urdun?un konumu daha sonra Suriye?deki durumlari elestiriye donusup en ust duzeye ulasti. Oyle ki Urdun?un eski basbakani Maruf El-Bahit, Suriyeli mevkidasini Suriyeli sivilleri oldurmeyi durdurmaya cagirdi. Analistler ise iliskilere son yillarda gerilim ve kayitsizligin damgasini vurmasina karsin menfaatlerin cakismasi, ekonomik ve sosyal ortusme nedeniyle iki ulkenin iliskilerinin gelecegi hakkinda senaryolar turetmeye basladi. Iki ulkenin iliskilerinin gelecegine dair tahminler yurutulmesinin bir diger sebebi ise Arap Bahari?nin, hesaplarini karistirdigi bu iki ulkeden Urdun?un ilimlilik dengesinde temeli olusturmasi, Suriye?nin de direnis cekirdeginin merkezini olusturdugunu iddia ediyor olmasi. Urdun kralinin aciklamalari, ABD hazine bakani yardimcisinin Urdun?e gelmesi ve baskent Amman?da, Suriye rejimine karsi uygulanacak ekonomik yaptirimlarin uygulanmasinin ve Sam?daki yetkililerin para transferinde Urdun bankalarini kullanmamalari hususunun ele almasindan sadece bir gun sonra geldi.   timeturk