Türkçe
English
العربية
Español
Brookings Enstitusu Baskan Yardimcisi Sabanci Universitesi Danisma Kurulu uyesi Kemal Dervis, ''Bu dinamizm devam ederse Turkiye, hakikaten son 10 yilda kat ettigi mesafeden daha fazlasini da onumuzdeki 10 yilda katedebilir ve belki uzun bir mucadele, uzun bir yoldan sonra cumhuriyetin de kurulusunun 100. yilinda umut edildigi gibi dunyanin en ileri ulkeler ailesine katilabilir. Turkiye, gelecek vadediyor'' dedi.
2001 krizinin ardindan Turkiye'ye gelerek DSP-MHP-ANAP Hukumeti'nde ekonomiden sorumlu Devlet Bakanligi gorevini ustlenen Kemal Dervis, AA muhabirinin sorularini yanitladi.
Dervis, ''Dunyada krizlerin yasandigi bir donemde Turk ekonomisini nasil degerlendiriyorsunuz?'' sorusuna su yaniti verdi:
''Dunyada bir kere su anda hakikaten cok ciddi sorunlar var. Hem Amerika'daki butce gorusmelerinin kilitlenmesi, eski zengin ulkelerdeki borc-harc, Avrupa'da, Japonya'da, Amerika'da, siyasi karar mekanizmalarinin buyuk olcude islememesi, karar verilememesi durumuna gelmeleri Avrupa ve Amerika icin ciddi sorunlar yaratti.
Tabii Evro bolgesindeki sorun daha ozel, kendine ozgu bir sorun. Siyasi birliktelik olmadan parasal birlikteligin etkin bir sekilde calismasi cok zor. Bu bakimdan Avrupa bir karar asamasina geldi. Avro bolgesinde hakikaten ortak bir maliye politikalarinin gelistirilmesi lazim ya da para birimi cok buyuk sorunlar yasayacak. Bu ortamda bircok diger gelismekte olan ulkeler, ozellikle Asya ulkeleri gibi, Turkiye'nin hizli buyumeye devam edebilmesi cok sevindirici.
Turkiye cok dinamik bir topluma sahip. Hem ozel girisim, hem calisan vatandaslar gercekten cok buyuk bir caba gosteriyor. Turkiye'ye buyuk getiriler sagliyorlar ve Turkiye takdir ediliyor ama herkesin de dedigi gibi tamamen bu dunyadaki olumsuz ortamdan ayri kalmak da mumkun degil. Mutlaka dunyadaki ekonomik sorunlar Turkiye'ye de yansiyacaktir onumuzdeki aylarda. Bu yansimayi asgariye indirgemek gerekiyor. Her zaman bircok uzmanin da tekrarladigi gibi, gecenlerde Nobel odulu alan Joseph Stiglitz'in de dedigi gibi cari acik Turkiye icin bir kirilganlik teskil ediyor. Yuzde 4, yuzde 5'lik cari acik tasinabilir bir cari acik. Hatta dis sermayenin bir olcude Turkiye'ye gelmesi sevindiricidir. Fakat yuzde 8, yuzde 9, yuzde 10 civarinda olan cari acik biraz fazla yuksek. Onun icin ne yapip yapip cari acigi indirmek gerekiyor. Saniyorum herkes bunun farkinda. Bunun icin daha uzun vadeli yapisal reformlar da gerekiyor. Bunun icin en onemlisi ic tasarrufun artmasi gerekiyor kirilganligi asgari duzeye indirgemek icin. Durum bu. Avrupa'nin ne olacagin kestirmek zor. Su anda her kafadan bir ses cikiyor. Eger Avrupa bu sorunlarini bir olcude cOzebilirse Turkiye de rahatlar ama Avrupa'daki sorunlar daha ciddi boyutlara ulasirsa o zaman tabii bizi etkilememesi mumkun degil.''
Turkiye'nin 10 yildir iyi bir mesafe kat ettigini belirten Dervis, milli gelir buyuk olcude arttigini ifade etti. Kemal Dervis, ''Ama dunyadaki olumsuz gelismelerden de ayri kalamiyoruz. Nitekim 2009 yilinda dunya resesyona girdiginde, ozellikle gelismis ulkeler resesyona girdiginde biz de etkilendik dogal olarak. Kuresel dunyada ozellikle ihracat acisindan dis dunyayla ic ice olan herhangi bir ekonominin dunyadaki olaylardan etkilenmemesi mumkun degil'' diye konustu.
''TURK INSANI SAGDUYUYA SAHIP''
Kemal Dervis, 2001 krizinin ardindan Turkiye'ye gelmesi ve o gun ekonomide alinan onlemlerin, bugunku duruma ne gibi etkisi olduguna iliskin bir soru uzerine soyle konustu:
''Insanin ozel hayatinda, kendi hayatinda da oldugu gibi ulkelerin de hayatinda bazen zor anlar bir firsat yaratir. Turkiye, 2001 krizindeki zorluklari asabildi. Ondan sonra da ekonomik politikalar buyumeyi destekler bicimde devam etti. Bunlar sevindirici seyler. Fakat ben tarihte esas belirleyici unsurun vatandas olduguna, toplumdaki dinamizm olduguna inaniyorum. Kisiler onemli tabii ama kisilerin otesinde bence onemli olan Turkiye'deki insanlarin onemli bir sagduyuya sahip olmalari, bazen zorluga katlanabilmeleri. Fakat ayni zamanda cok buyuk bir dinamizm ve esneklik gostererek hakikaten ekonomiyi ilerletebilmeleri.''
Dervis, baska bir soruya da ''Bu dinamizm devam ederse Turkiye hakikaten son 10 yilda kat ettigi mesafeden daha fazlasini da onumuzdeki 10 yilda katedebilir. Ve belki uzun bir mucadele, uzun bir yoldan sonra cumhuriyetin kurulusunun 100. yilinda umut edildigi gibi dunyanin en ileri ulkeler ailesine katilabilir. Turkiye gelecek vadediyor'' yanitini verdi.
AA
