ABD'den Israil'e: Su lanet olasi masaya otur

Panetta, ABD'deki dusunce kurulusu Brookings Enstitusu'nun Washington'da duzenlenen bir forumunda yaptigi konusmada, Israil'in bolgede giderek artan ''izolasyonundan'' duydugu rahatsizligi dile getirdi. ''Maalesef son bir yil icinde Israil'in bolgedeki geleneksel guvenlik ortaklarindan izolasyonunun buyudugunu ve kapsamli bir Ortadogu barisi gayretinin fiilen beklemede oldugunu goruyoruz'' diyen Panetta, Israil'in, guvenlik icin sadece guclu bir orduya bel baglamamasi gerektigi, guclu bir diplomasinin de gerekli oldugu mesajini verdi. Bu izolasyonun tek sorumlusunun Israil olmadigini, ancak Israil'in, bu gidisati tersine cevirecek adimlar atabilecegini ifade eden Panetta, bu cercevede Israil'in, Turkiye, Misir ve Urdun gibi ulkelere acilip, bu ulkelerle iliskilerini onarabilecegi onerisinde bulundu. Panetta, ''Israil, bolgesel istikrarda ortak bir cikari paylasan Turkiye, Misir ve Urdun gibi ulkelere acilip, bu ulkelerle iliskilerini onarabilir. Bu kritik bolgede bu kilit iliskileri gelistirip yeniden tesis edebilme acisindan cok onemli bir zamandayiz. Bu imkansiz degil'' diye konustu. Bakan Panetta, ayrica, Israil'i, Misir'daki devrime dair kaygilarini Misirli yetkililerden ''uzaklasarak'' degil, onlarla daha fazla iletisim ve isbirligi kurarak ele almasi gerektigini soyledi. -''Sadece su lanet olasi masaya otursun''- Israil'in Arap dunyasindaki ayaklanmalardan duydugu kaygilari da hatirlatan Panetta, ''Israil'in, 'su anin baris icin gayret gosterme zamani olmadigi, Arap uyanisinin guvenli ve demokratik bir Israil hayalini daha da tehlikeye attigi' yonundeki gorusunu anlamakla birlikte, buna katilmiyorum'' dedi. Panetta, Israil'in, Filistinlilerle baris muzakerelerine yeniden hayat kazandirmak icin bazi riskleri de almasi gerektigini belirtirken, forumun moderatorunun, ''Israil'in baris icin ne gibi adimlar atmasi gerektigi'' seklindeki sorusunu, ''Sadece su lanet olasi masaya otursun. Su anki sorunumuz, onlari (Israillileri), en azindan aralarindaki farkliliklari tartismaya baslamalari icin su lanet olasi masaya oturtamiyor olmamiz'' diye yanitladi. Yine de ABD'nin, Israil'in guvenligini koruma, bolgesel istikrari temin etme ve Iran'in nukleer silah edinmesini engelleme yonundeki sarsilmaz bagliligini da yineleyen Panetta, ''Israil'in de bu ortak hedefler icin gayret gosterme, kendisi ve ABD'nin guvenlik hedefleri icin bolgesel destek insa etme yolunda sorumlulugu bulunuyor'' ifadesini kullandi. -''Turkiye-Israil iliskilerinden kaygiliyim''- Konusmasinda Turkiye-Israil iliskilerine de deginen Panetta, ''Iki ulke iliskilerinin gidisatindan cok derin kaygi duyuyorum'' dedi. Turkiye'nin kilit bir NATO muttefiki ve gercek ortak oldugunu belirten Panetta, ''Israil'in Turkiye ile uzlasmasi, Israil'in de Turkiye'nin de ABD'nin de cikarina. Hem Turkiye hem de Israil, iliskilerini yeniden rayina oturtmak icin daha fazlasini yapmali'' diye konustu. ABD Savunma Bakani, bu mesajini Israilli yetkililere ilettigini, bu ay icerisinde Turkiye'ye yapacagi ziyarette de Ankara'ya da iletecegini sozlerine ekledi. -''Iran'a askeri harekat son secenek olmali, ilk degil...''- Iran'a olasi askeri operasyon konusuna da hem konusmasinda, hem de bu konudaki sorulara yanitinda deginen Panetta, nukleer silah sahibi bir Iran'in, Ortadogu'nun guvenligi ve refahina en buyuk tehdit olusturdugunu soyledi ve ABD Baskani Barack Obama'nin Iran'a karsi askeri guc secenegini dislamadigini hatirlatti. Ancak, bu ulkeye yaptirimlar ile diplomatik baskilarin sonuc vermekte oldugunu ifade eden Panetta, bu ulkeye olasi bir operasyonun zaten kirilgan haldeki Avrupa ekonomilerine daha da zarar verebilme, Iranlilari Ortadogu'daki Amerikan birlikleri ve uslerine karsi misillemeye itme, Iran halki arasinda bir ters tepme etkisi olusturarak, bu ulkenin liderlerini daha da guclendirme ve Iran'a yonelik bolgesel destegi artirma gibi istenmeyen sonuclar olusturabilecegini belirtti. ''Bu istenmeyen sonuclara karsi dikkatli olmaliyiz. Son secenek olarak askeri harekat secenegine her zaman sahipsiniz. Ama bu son secenek olmali, ilk degil'' diyen Panetta, Iran'a olasi bir harekatin, bu ulkenin nukleer programini ''en iyi ihtimalle'' bir ya da iki yil erteleyebilecegini kaydetti.   zaman