Cohen, Istanbul Buyuksehir Belediyesi Kultur AS'nin, Basbakanlik Kamu Diplomasisi Koordinatorlugu ile Turkiye Gazeteciler Cemiyeti Konferans Salonu'nda ortaklasa duzenledigi ''Bati Basininda Orta Dogu Algisi'' baslikli konferansta yaptigi konusmada, bugune kadar farkli bolgelerde muhabirlik yaptigini, Orta Dogu'nun degistigini cok rahat gozlemleyebildigini kaydetti.
Turkiye ile Israil arasindaki gidis-gelislerin son 9 aydir biraz zorlastigini, ama tum bu zorluklara ragmen diplomatik iliskilerin surdurulebildigini ifade eden Cohen, ''Eger bu irtibat kesilirse Amerika ile Iran'da oldugu gibi, insanlar birbirlerini gormedikce, birbirleri hakkinda fikirler uretmeye baslarlar'' dedi.
Mavi Marmara gemisine yapilan saldiriya da deginen Cohen, ''Orada Israil'in asiri bir guc kullanmasi ve blokajin devam etmesi kabullenilemez. Bu olaydan ders almamiz lazim. Yani bu olay olmasaydi da blokaj devam edecekti. Burada guvenlik Israil icin cok onemli bir husus olabilir, bunu anlamaya calismak lazim, ama guvenligin, Israil'in onunde kullanabilecegi mazeret olmasi ve yaptigi her seyi mesrulastirmasi da beklenmemeli. Orada irtibatin, iliskilerin saglanmasi ve barisa ulasilmasi lazim'' diye konustu.
Mavi Marmara baskininda Amerikan vatandasi Furkan Dogan'in hayatini kaybetmesiyle ilgili yalnizca Wall Street Journal'de haber yayinlandigini anlatan Cohen, ''Bir Amerikan vatandasi olmasina ragmen diger gazetelerde bir kelime bile yer almadi. Eger bu baska bir hadise olsaydi, ornegin Michael Sendler bir Filistinli tarafindan Bati Seria'da oldurulmus olsaydi savas esnasinda, onun hakkinda gazetelerin her sayfasinda haberler cikardi. Ama bir Amerikan vatandasi olmasina ragmen Musluman adi olan birisinin orada oldurulmesi, belki Amerikan basininda yer almamasinin en onemli sebeplerinden biri olsa gerek. Bu aslinda kotu bir sey'' dedi.
Uranyumun Iran'dan cikarilmasiyla ilgili, Turkiye'nin Brezilya ve Iran ile yaptigi anlasmaya deginen Cohen, ''Bu anlasma, bence bati ile Iran arasinda karsilikli iliski kurulmasiydi. Iran'in nukleer bomba uretme konusundaki yeri bakimindan onemliydi'' dedi.Cohen, konusmasini soyle surdurdu:''Iran bircok anlama gelebilir. Oncelikle bu rejimin sone ermesini ben de cok isterim, ama Iran bir totaliter devlet olabilir. Ancak cok kaotik ve buyuk lider Ahmedinejad, sonra dini otorite, devrim muhafizlari var Iran'da. 2009 Haziran secimlerinden sonra bile Irak'tan cok farkli ya da Kuzey Kore, Kuba gibi de degil aslinda. Bu diktatoryal bir rejim ve benim gordugum kadariyla da zalimce bir diktatorluk. Oradaki liberallesme cabalarinin da hemen hemen uzerine gidilen ve onlari engellemeye calisan bir diktatorluk. Iran'in, bati ile anlasmanin yollarini bulmasi lazim. Bati medyasinda daha dengeli bir gorus de olmasi lazim. Bati medyasi, Israil ile Filistin arasinda sahada neler olup bittigini anlamaya calismasi lazim. Sadece Hamas'a, Hizbullah'a bagirip cagirmak kabul edilebilir bir sey degil.''TURKIYE'NIN AB SURECI-Turkiye'nin cok ilginc bir konumda yer aldigini, Bati ile Dogu arasinda bir kopru konumunda bulundugunu ifade eden Cohen, sunlari kaydetti:
''Turkiye, Musluman ve NATO uyesi bir ulke. Tarihi ve bulundugu cografya acisindan Asya ve Avrupa arasinda bir kopru. Hristiyanlik ile Islam arasinda da bir kopruydu, bence kopru olmaya da devam edebilir. AB, belki Turkiye'nin onemini cok fazla fark edemiyor ve uyeligini ne kadar ertelese de Turkiye eninde sonunda AB'ye girecektir. Cunku artik Turkiye'yi AB'nin disinda tutmanin pek gecerli mazeretleri oldugunu sanmiyorum. Turkiye icin AB uyeligi cok onemli bir hedeftir ve bu hedefinden sasmayacaktir.
(Turkiye Musluman bir ulke ve burasi Turkiye, Avrupa'ya ait bir ulke degil) konusmalari yapiliyordur. Ama artik bu gecmisin dili. Gecmisin diliyle bu cagda cok fazla sansiniz yok. Turkiye belki bunun neticesinde doguya donebilir, eksen kaymasi soz konusu olabilir. Turk is adamlari Orta Asya'da ve baska yerlerde yatirim yapmaya basladilar. Artik Turkiye'nin de ekonomisi, dunya ekonomisinde ekseni degisen Cin, Kore gibi yer almaya basladi. Turkiye, artik kendini ne kadar batinin bir parcasi olarak kabul etse de Dogu'ya da bakmaya basladi.''SORULAR-Katilimcilarin sorularini da yanitlayan Cohen, Amerika'da ozellikle genc Yahudiler arasinda yeni tartismalarin basladigini, artik Amerika'da her yaptigi seyde Israil'in desteklenmesinin soz konusu olmadigini soyledi.
''Soguk savas doneminden ve Sovyetler Birligi'nin dagilmasindan sonra ABD'nin ve Bati'nin, Orta Dogu'yu ve Islam'i yeni dusman olarak gormesi konusunda ne dusunuyorsunuz?'' sorusuna Cohen, su yaniti verdi:
''21. asrin en onemli olaylarindan biri, El-Kaide'nin yaptigi saldiridir. New York'ta 3 bin kisi olduruldu ve ben o gun New York'taydim. Ikiz Kuleler'de ben de bulunabilirdim. Dunyada 1,6 milyar Musluman yasiyor ama bunlar arasinda siddet yanlisi olanlarin sayisi yok denecek kadar azdir. Sovyetler Birligi, ideolojisi olan, farkli silahlari ve ordusu olan bir ulkeydi. Cihadizm ondan farkli bir sey. Oradan gelen tepkilerin yogun olmasi herhalde daha normal olsa gerek. Yani Muslumanlarin kendi adlarina konusabilmelerini isterdik ve farkliliklarin ustesinden nasil gelebilecegimizi konusmak isterdik. Butun bu problemlerin ustesinden gelinebilir diye inaniyorum. Sonu gelmeyen savaslara girmemiz gerekmez butun bu problemlerin ustesinden gelebilmemiz icin. Ama yine de cok zor, ama Islamizm tabii ki komunizmin yerini almadi.''
Israil-Filistin meselesinin sona erdirilmesinin ABD'nin guvenligi icin cok onemli bir husus oldugunu vurgulayan Cohen, ''Bu catisma Amerikan guvenligini tehdit etmektedir. Bu bolgede Israil-Filistin catismasi devam edecek olursa, Amerika'ya zarar vermek isteyecek kisiler de orada yetismis olacak'' dedi.
''Sosyal medya gelecekte, gazetenin yerini alabilecek mi?'' sorusu uzerine Cohen, yasli bir doneminde sosyal medya ile tanistigini, icgudulerinin gelecekte sosyal medyanin gazeteciligin yerini alacagini soyledigini kaydetti.
''Kuresellesmenin akibetinin nasil olacagini dusunuyorsunuz?'' sorusuna da Cohen, ''Kuresellesmenin akibetini bilmiyorum, ama kuresellesmenin akibeti dunyanin da akibeti olacaktir. Her gun yeni bir gercekle karsilasiyoruz. Her sey birbiriyle iliski halinde'' yanitini verdi.
Cohen, hala Amerikan dinamizmine inandigini ve ABD hakkinda kotumser olmadigini belirterek, ''Belki de bu 21. yuzyil, Amerikan asri olmaktan cikacak, belki de Cin dunyadaki en buyuk ekonomiye sahip olacak. Belki farkli yaklasimlar olacaktir. Baska ulkelerin dunyanin yonetiminde cok daha etkin rolleri olacaktir'' dedi.
Bir soru uzerine Cohen, Turkiye'nin AB uyeligini ictenlikle destekledigini, Turkiye'ye bir soz verildigini ve bunun devam ettirilmesi gerektigini ifade etti.
Turkiye'nin hem AB hem Avrupa hem de Dogu'da onemli bir rolu oldugunu, Iran ve Irak ile farkli iliskiler kurabilecegini belirten Cohen, Turkiye'nin Orta Asya'ya acilan bir kapi olarak onemli bir rolu bulundugunu, 'bir Musluman ulke oldugu icin AB'ye uye olamaz' klisesinden kurtulunmasi gerektigini kaydetti.
Timeturk
Türkiye
21 Ekim 2010 - 08:18
NYT: Turkiye AB kapisindan girecek
New York Times Gazetesi kose yazari ve Orta Dogu uzmani Roger Cohen, AB'nin Turkiye'nin onemini cok fazla fark edemedigini ve uyeligini ne kadar ertelese de Turkiye'nin eninde sonunda AB'ye girecegini soyledi.
Türkiye
21 Ekim 2010 - 08:18
İlginizi Çekebilir
















