Venezuela halkından ABD'ye protesto Maduro'ya yönelik operasyon "alçakça bir kaçırma"
Venezuela yönetimi, Devlet Başkanı Nicolás Maduro'nun ABD güçleri tarafından Caracas'ta düzenlenen askeri operasyonla ülke dışına çıkarılmasını sert ifadelerle kınadı. Savunma Bakanı Vladimir Padrino López, yaşananları 'alçakça ve hukuk dışı bir kaçırma' olarak tanımlarken, saldırı sırasında başkanın güvenliğinden sorumlu bazı görevliler ile asker ve sivillerin hayatını kaybettiğini açıkladı.
Venezuela yönetimi, Devlet Başkanı Nicolás Maduro’nun ABD güçleri tarafından Caracas’ta düzenlenen askeri operasyonla ülke dışına çıkarılmasını sert ifadelerle kınadı. Savunma Bakanı Vladimir Padrino López, yaşananları “alçakça ve hukuk dışı bir kaçırma” olarak tanımlarken, saldırı sırasında başkanın güvenliğinden sorumlu bazı görevliler ile asker ve sivillerin hayatını kaybettiğini açıkladı.
Pazar günü ulusa seslenen Padrino López, Yüksek Mahkeme’nin aldığı kararla Başkan Yardımcısı ve Petrol Bakanı Delcy Rodríguez’in 90 gün süreyle geçici devlet başkanı olarak görevlendirilmesini desteklediklerini duyurdu. Ordu ve devlet kurumlarının anayasal düzen çerçevesinde hareket etmeye devam edeceğini vurguladı.
ABD Başkanı Donald Trump ise yeni geçici liderliğe açık bir tehdit yöneltti. Washington’la iş birliği yapılmaması durumunda Delcy Rodríguez’in “çok daha ağır sonuçlarla” karşılaşacağını söyleyen Trump, bunun Maduro’nun başına gelenlerden bile daha sert olabileceğini dile getirdi.
Cumartesi sabaha karşı ABD güçleri Caracas’ta askeri noktaları hedef alan saldırılar düzenledi. Operasyonun ardından Maduro ve eşi, uyuşturucu kaçakçılığı suçlamaları kapsamında yargılanmak üzere New York’a götürüldü. Maduro’nun pazartesi günü federal mahkemede ilk kez hâkim karşısına çıkması bekleniyor.
Washington petrol baskısını sürdürecek
ABD Dışişleri Bakanı Marco Rubio, Washington’un Venezuela’yı doğrudan yönetme niyetinde olmadığını savunarak, mevcut petrol kısıtlamalarının ülke üzerinde baskı unsuru olarak kullanılacağını söyledi. Rubio, bu yolla Caracas yönetiminin politika değişikliğine zorlanmasının hedeflendiğini ifade etti.
Rubio’nun açıklamaları, Trump’ın kısa süre önce ABD’nin Venezuela’yı “kontrol edeceği” yönündeki sözlerinin ardından oluşan tepkileri yatıştırma girişimi olarak değerlendirildi. ABD içinde bile bu adımlar, dış müdahalelere karşı olan çevrelerde ve geçmişte Irak ile Afganistan’da yaşanan süreçleri hatırlatan uzmanlar arasında rahatsızlık yarattı.
ABD’nin farklı kentlerinde de Venezuela operasyonuna karşı protestolar düzenlendi. Göstericiler, askeri müdahalenin petrol ve ekonomik çıkarlar uğruna yapıldığını savunarak saldırıların derhal durdurulmasını talep etti.
Trump ise yaptığı son açıklamalarda, Venezuela’nın ABD’ye ait olduğunu iddia ettiği petrolü “geri alacaklarını” savundu ve operasyonu bu gerekçeyle savunmaya çalıştı.
BM ve uluslararası tepkiler
Birleşmiş Milletler yetkilileri, ABD’nin askeri eylemlerinden duydukları endişeyi dile getirdi. BM İnsan Hakları raportörleri, yaşanan can kayıplarının uluslararası hukuka aykırı olduğunu belirterek soruşturma çağrısında bulundu. BM Güvenlik Konseyi’nin Venezuela gündemiyle acil toplantı yapması bekleniyor.
BM Genel Sekreteri Antonio Guterres’in de saldırıların tehlikeli bir emsal oluşturabileceği uyarısında bulunduğu bildirildi.
Venezuela’da belirsizlik ve endişe
Caracas’ta halk arasında görüş ayrılıkları dikkat çekiyor. Bazı kesimler Maduro’nun ülke dışına çıkarılmasını olumlu karşılarken, çok sayıda vatandaş bunun yeni bir kaos ve çatışma dalgası yaratacağından endişe ediyor. ABD karşıtı protestolar da başkentte ve diğer şehirlerde devam ediyor.
Artan belirsizlik nedeniyle bazı Venezuelalılar ülkeyi terk etmeye başladı. Kolombiya sınırına yönelen siviller, gıda sıkıntısı ve ekonomik paniğin büyüdüğünü ifade ediyor. Marketlerde uzun kuyruklar oluşurken, önümüzdeki günlere dair kaygı giderek artıyor.
Uzmanlara göre Venezuela’da bundan sonraki sürecin nasıl şekilleneceği, ordunun ve devlet aygıtının alacağı tavra bağlı olacak. Ancak mevcut tablo, ülkede kısa vadede istikrarlı ve sorunsuz bir geçiş ihtimalinin zayıf olduğuna işaret ediyor.