Sincan'da yukselen tansiyon endise yaratti

Cin?de Uygur Turklerinin yasadigi Sincan ozerk bolgesinde dun yasanan catismalarda olu sayisi 20?ye ulasti. Olenlerden 13?u bicakli saldirganlarin kurbani olurken, yedi kisi de polisin silahindan cikan kursunlarin hedefi oldu

  Sincan hukumeti dun gece yasanan olayin Kasgar yakinlarindaki Yeceng?in en kalabalik caddesinde meydana geldigini belirtti. Reuters?in haberine gore, bolgenin resmi internet sitesi Tianshannet.com?da yer alan aciklamada, ?Dokuz terorist aniden kalabaligin icine dalarak masum insanlari bicaklamistir. Olayda 13 kisi hayatini kaybetmis, cok sayida kisi de yaralanmistir? denildi. Aciklamada ayrica polisin olay yerine gelerek yedi ?teroristi? oldurdugu, iki teroristi ise gozaltina aldigi belirtildi. Yetkililer, saldirganlarin ve kurbanlarin kimliklerine ya da etnik kokenlerine dair bir aciklamada bulunmadi. GECMISTE DE CATISMALAR OLDU Dunku catismanin yasandigi Yeceng, daha once de Musluman Uygur Turkleriyle Han Cinlileri arasindaki gerginliklere sahne olmustu. Uygurca adiyla Kargilik olarak da bilinen Yeceng ayni zamanda Hindistan ile Pakistan arasindaki tartismali bolge Kesmir?e de cok yakin. Cin, daha onceki catismalarin faturasini Dogu Turkistan?in bagimsizligini isteyen ?asiri dinci? Uygurlara kesmisti. Bazi Cinli yetkililer saldirilarin faillerinin Pakistan?da egitilen Musluman militanlar oldugunu one surmustu. Resmi aciklamalarda saldirilari duzenleyenler ?terorist? olarak nitelendirilmisti. "YETKILILER SPEKULASYON YAPIYOR" Yurtdisinda surgunde yasayan Uygur gruplari ise olayin ardindan farkli yorumlar yapti. Uygur Amerikan Birligi Baskani Alim Seytoff, dun yaptigi yazili aciklamada, ?Cin?in Dogu Turkistan?daki kargasayla ilgili seffafliktan uzak tavri dolayisiyla, Cinli yetkililerin aciklamalari derin spekulasyonlar tasiyor? dedi. Seytoff?un aciklamasinda, ?Ikna edici kanitlarin olmadigini dusunursek, uluslararasi gozlemcilerin Cinlilerden gelen ?isyancilar? ve ?teroristler? gibi iddialara karsi fazlasiyla dikkatli olmasi gerekiyor? denildi. ?UYGURLARIN BARISCIL DIRENIS YOLU KALMADI? Almanya merkezli Dunya Uygur Kongresi ise yerel kaynaklara dayanarak yaptigi aciklamada Yeceng?de 84 kisinin gozaltina alindigini, olenlerin yedisinin ise Cinli silahli devriye personeli oldugunu one surdu. AFP?nin bildirdigine gore, sozcu Dilsat Rasit, ?Uygurlarin Cin?in sistematik baskilarina dayanamamasi ve direnis icin ilkel savas metotlarina basvurmalari sonucu boyle bir olay yasandi? dedi. Rasit, siddet olaylarinin bolgeye yogun Han Cinlisi akisindan ve Uygurlara karsi resmi bir ayrimcilik uygulanmasindan kaynaklandigini belirterek, ?Uygurlarin elinden her turlu bariscil direnis yolu alindi. Cin?in baskici uygulamalari ve gocmenleri provoke etmesi, olayin arkasindaki ana neden? diye konustu. ?KUCUK BIR GRUBUN ISI? Cin ise dunku olayin ?munferit? oldugunu savunuyor. Disisleri Bakanligi Sozcusu Hong Lei Yeceng olayinin cok fazla abartilmamasi gerektigini soyledi. Gunluk basin brifinginde konusan Hong, ?Sincan?da durum genel olarak gayet iyi. Kucuk bir grup siddet yanlisi teroristin ve ayrilikcinin, bariscil gelisme ortamini ve sukuneti mahvetmesine kesinlikle karsiyiz? dedi. Sincan ozerk bolgesinde yasayan 21 milyon kisinin yuzde 40?indan fazlasini Uygurlar olusturuyor. Kasgar gibi bolgenin guneyindeki sehirlerde ise Uygurlar cogunluk durumunda. Grubun bircok uyesi Pekin hukumetinin Uygurlara dini ve kulturel baski uyguladigini savunuyor. YECENG?IN KONUMU KRITIK Cin Komunist Partisi?nin yayin organi People?s Daily tarafindan yayimlanan tabloid gazete Global Times?in haberinde goruslerine yer verilen uzmanlar, Yeceng?in konumu nedeniyle Cin?in terorle mucadelesinin cephesi haline geldigi gorusunde. Sincan Sosyal Bilimler Akademisi?nden Tuervenciang Tuersun, gazetenin internet sitesinde yayimlanan raporda, ?Gectigimiz yillar boyunca, Yeceng?de bircok kotu olay yasandi. Dahasi Yeceng, Sincan?in istikrarini saglamak acisindan onemli bir bolge? yorumunu yapti. Tuervenciang, ?Burasi sinira yakin, uzun bir sure boyunca da etrafi kapali ve uzak kaldi. Ayni zamanda bir hayli hassas bir bolge? dedi. Pekin hukumeti, Sincan?i Orta Asya?nin cogunlugu Musluman ulkelerine karsi bir savunma duvari olarak goruyor. Cin?in yuzolcumunun altida birini kaplayan bolge ayni zamanda petrol, komur ve dogalgaz gibi kaynaklar acisindan cok zengin. BU TABLO NASIL MUNFERIT? Cin hukumeti, Sincan bolgesinde baris hakim oldugunu savunsa da son uc yil icinde yasanan gelismeler farkli bir tablo ciziyor. Uygurlar, Temmuz 2009?da Sincan?in baskenti Urumci?de Han Cinlilerine karsi ayaklanmis ve resmi rakamlara gore cogunlugu Han, 197 kisi hayatini kaybetmis, bin 700 kisi ise yaralanmisti. Ocak 2010?da ise yetkililer, Sincan?da polis tarafindan oldurulen yedi kisinin, bir ?cihat? baslatmak icin ulkeyi terk etmeye calistigini one surdu. Nisan 2010?da Sincan?da mahkeme, iki sehirde toplam 32 kisinin olumuyle sonuclanan siddet olaylarindan dolayi dort kisiye idam cezasi verdi. Timeturk