TIME: Erdogan Ortadogu'da bir dev
Kendisini 'Arap ulkelerinde bir Rock yildizi gibi karsilandi' sozleriyle tanitan Time dergisine konusan Erdogan, ABD, AB, BM ve Rusya'dan olusan Ortadogu Dortlusu'nun Filistin barisinda samimi olmadigini soyledi. Dunyaca unlu Time Dergisi, BM Genel Kurulu icin gectigimiz hafta New York'ta bulunan Basbakan Recep Tayyip Erdogan'la yaptigi soylesiden satir baslarini yayinladi
Dunyaca unlu Time Dergisi, BM Genel Kurulu icin gectigimiz hafta New York'ta bulunan Basbakan Recep Tayyip Erdogan'la yaptigi soylesiden satir baslarini yayinladi. Tanitim yazisinda Erdogan'in ozellikle Misir'da ve diger Arap ulkelerinde bir "Rock yildizi" gibi karsilandigini ve "Orta Dogu uzerinde bir dev gibi yukseldigini" belirten dergi, "Erdogan Filistin'in, Birlesmis Milletler'e yaptigi devlet olarak taninma basvurusunun en onemli sozculerinden biri oldu. 2003'ten beri yonetimde olan Turkiye Basbakani cok yakin zamanda bir kez daha secildi. Turkiye'nin ekonomisi ve etkili oldugu jeopolitik alan kayda deger bir bicimde buyuyor" dedi. Roportajdan satir baslari soyle: * Filisin meselesine ve devletine desteginizi acikladiniz. BM'de isler nasil gitti? Oncelikle ve en onemli olan BM Guvenlik Konseyi'nin Filistin halkinin mesru isteklerine "evet" demesidir. Bunun disinda su anda bir sey tartisilacaksa bu iki devlet arasinda olmalidir. Ve uzerine dusunmemiz gereken baska bir gercek de 1967 sinirlari oncesidir. Israil once 1967 sinirlarina donmeyi kabul etti, simdi her nasilda bundan uzaklasmis gorunuyor. Onlarin onceki tavirlarina geri donmeleri gerekiyor. Filistin su anda bir labirent gibi. TIME dergisi araciligiyla insanliga bir cagrida bulunmak istiyorum: Filistinliler vardir. Onlar (dunyada) acik hava hapishanesiyle mucadele ettikleri icin suclanmak amaciyla bulunmuyorlar. Israil'in bu konudaki zulmu daha fazla suremez. Ve tabii ki Filistin'in bir devlet olarak taninmak amaciyla BM Guvenlik Konseyi ve BM Genel Kurulu'na yaptigi mesru basvurular uzerine dusunulmelidir. Bu taleplere olumsuz yaklasan hickimse tarihe karsi hesap veremez. 'DORTLU' COZUM ISTEMIYOR * Turkiye ve Israil arasindaki iliskiler geri donulmez bir sekilde koptu. Israil'le olan ortak iliskilerimiz, ancak Israil uluslararasi sularda seyreden Mavi Marmara'ya saldirarak pozitif iliskileri kurban etmeseydi guclenebilirdi. Israil hukumeti durust davranmiyor. Hayatini kaybeden 9 Turk vatandasi icin ozur dilemeyi, ailelerine tazminat odemeyi ve Gazze'ye uyguladiklari ambargoyu kaldirmayi reddettikce iki ulke arasindaki iliskiler normallestirilemez. * Baris Sureci'nin ilerlemesi icin siz ABD'den farkli olarak ne yapardiniz? Baris surecine baslamadan once kendinize bir soru sormalisiniz: "Bu meseleyi cozmek istiyor musunuz, istemiyor musunuz?" Ne yazik ki Ortadogu Dortlusu'nde (ABD, AB, BM ve Rusya) bunun izini goremiyorum. Dortlu bu meseleyi cozmek isteseydi Israil'e belli konularda baski yapardi. Bugune kadar BM Guvenlik Konseyi Israil'e yonelik yaptirim iceren 89 karar aldi fakat hicbiri uygulanmadi. Ve daha da otesi, BM Genel Kurulu, Israil'le ilgili 200 karar aldi ve hicbirine uyulmadi. Israil'e neden hicbir yaptirim uygulanmadigini biri merak edebilir. Iran soz konusu oldugunda yaptirim uyguluyorsunuz. Ayni sekilde Sudan'da da. Israil'le ne oluyor peki? Bu yaptirimlar bugune kadar uygulansaydi Filistin-Israil catismasi cok onceden cozulurdu. Bu nedenle tum taraflarin bu kararlarin arkasinda durmalarini ve samimice bu iste yer almalarini istiyorum. Ayni zamanda BM'de de bir reform gerekiyor. BM Guvenlik Konseyi'nde daimi statuleri bulunanlarin ozelligi nedir? Bunlar ortadan kaldirilmalidir. Tum dunya bu bes daimi uyenin aldigi kararlarin kelimenin tam anlamiyla kolesi durumundadir. REJIM IHRAC ETMEYIZ * Arap Bahari turu sonrasi sizin yardimlarinizin, dunyadaki demokratik degisimle ilgili konustugu zaman ABD'nin yasadigi gibi elestirilere maruz kalmasi mumkun mu? Digerlerinden farkli olarak oralara gidip sadece sokaklardaki birkac kisiyi gormedim. Kasti olarak oradaki yeni partilerin baskan adaylariyla gorusmek istedim. Ve durumu anlamak icin pek cok insanla bir araya geldim. Buradaki toplantilarda, "Tamam Turkiye bir demokrasi modeli, laik, sosyal bir hukuk devleti. Biz rejim ihrac etmek istemiyoruz" dedim. Fakat onlar yardimimizi istiyorsa, ihtiyaclari oldugunda onlara bu yardimi ulastiracagiz. Ama bizim sistemimizi ihrac etmek gibi bir dusuncemiz yok. * Suriye'de Esad'in gorevde kaldigi bir baris mumkun mu, yoksa gitmesi mi gerekiyor? Ben iliskileri kisiler uzerinden degil, prensipler uzerinden tanimlamaya egilimli bir kisiyim. Halkina ates eden, tanklar ve diger agir silahlari kullanarak saldiran ve lider oldugunu iddia edenlerle kisisel dostlugumu surdurmem mumkun degil. Suriye'nin onde gelen isimleriyle yakin bir iliskimiz oldugunda bile onlarin bizim demokrasi modelimizi uygulamaya niyetleri olmadigini gorebiliyorduk. Biz her zaman onlara bazi tavsiyelerde bulunduk ve onlar da asla dinlemediler. ESAD ICIN OPTIMIST DEGILIM * Fakat siz bizim sorumuzu yanitlamadiniz. Esad icin Suriye'de gelecek var mi? Bununla ilgili yorum yapabilmem icin Hatay'da bulunan multecilerin kamplarini ziyaret etmem lazim. Fakat bu konuda cok optimist degilim. * ABD ve Turkiye iliskilerinde, yeni yonetimle beraber bir degisim yasandi mi? Gectigimiz dokuz yilda ABD ve Turkiye iliskileri hicbir zaman kotuye gitmedi, fakat istedigimiz olcude de gelismedi. Ozellikle Sayin Obama ve bizim iliskilerimiz hep olumlu oldu. Ne zaman birbirimizle gorussek, bolgeyle ilgili ya da kuresel sureclerle ilgili muzakereler yapiyoruz. Biz her zaman meseleleri oldukca durust bir sekilde konusuyoruz. Gelecek icin oldukca iyimserim. Sunu size samimiyetle soyluyorum, aramizda hicbir gerginlik yok. * Peki ya Israil konusunda? Belki farkli bakis acilari olabilir. Bazi konularda anlasmazliga dusecegimizi kabullendik. Fakat bu anlasmazliklar iliskileri koparmak icin nedenler degil. Turkiye, ABD gibi bir egemen devlettir. Belki izlenimlerimiz ve fikirlerimiz acisindan farkli yonlere gidebiliriz, fakat her zaman dost kalacagiz. MERKEL VE SARKOZY * Turkiye'nin Ortadogu'daki rolu arttikca, AB'ye uye olma isteginde bir azalma mi oldu? Eski Fransa Cumhurbaskani Chirac ve Eski Almanya Basbakani Gerhard oradayken, Turkiye Avrupa Liderleri'nin tum zirvelerine katilirdi. Ne zaman ki Merkel ve Sarkozy goreve geldiler, ambiyans dramatik bir sekilde degisti. Onlarin tavirlarina ragmen AB uyeligi icin yolumuza devam etmek icin kararliyiz. Cunku AB'de hicbir lider sonsuza dek kalamaz. Bir gun degisir. Timeturk