Kizlarinin gunluklerinden sahneye uyarlanan 'Benim Adim Rachel Corrie' adli oyunun Turkiye galasina katilmak uzere Istanbul'a geldiler.
Mavi Marmara'yi gezerken ne hissettiniz?
Cindy Corrie: Durust olmak gerekirse ust guverteye kadar cikamadim. Mavi Marmara'da olenlerin yakinlarini cok iyi anlayabiliyorum. Dunyadaki adaletsizlikleri gorup bir seyler yapmaya calisan bu insanlar beni oldukca etkiledi.
Rachel nasil bir cocuktu?
Craig Corrie: Rachel'in yazdiklarini okursaniz ne kadar duyarli bir kisilik oldugunu anlarsiniz. Herkesin yuz cevirdigi insanlardan o hicbir zaman kacmadi. Henuz 12 yasindayken aclik ceken insanlarla ilgili bir siir yazmisti. Rachel 23 yillik yasamini dolu dolu ve cok anlamli bir sekilde gecirdi. Inandigi seyler ugruna hayatini kaybetti.
Onu Filistin'e goturen surec nasil gelisti?
Craig Corrie: 11 Eylul saldirisinin ardindan neden boyle bir saldiri gerceklestigini ogrenmek istedi. Sebeplerden birinin de Israil-Filistin sorunu oldugunu gordu. Rachel'in gittigi universitede Yahudi bir profesor vardi. Lubnan saldirisi sirasinda gorev almis bir kadin asker olan profesor, Rachel'i aydinlatti. 2002 yilinda uluslararasi dayanisma hareketi ile Gazze'ye giden arkadaslarina katilmaya karar verdi.
Rachel'i harekete geciren sey ne oldu?
Craig Corrie: 2003 yilinin ilk aylariydi ve Amerika Irak'a saldirmaya hazirlaniyordu. Rachel bu duruma cok muhalifti. Bu tarihte Gazze'de bulunmak istedi. Cunku o sirada butun dunyanin dikkati Irak'taydi ve bu durumun Gazze'de olan biteni daha da kotulestireceginden endise ediyordu.
Son gorusmenizde neler oldu?
Craig Corrie: Gitmeden once Rachel'i arayip ona "Biliyorsun gitmek zorunda degilsin." dedim. O ise bunu bildigini ama karsisina cikan firsati degerlendirmek istedigini soyledi.
Onu vazgecirmeye calistiniz mi?
Craig Corrie: Bu soruyla her yerde karsilasiyoruz. Ona neden izin verdigimizi soruyorlar. Rachel genc bir kadindi ve zaten bizden izin istemedi. Cok kararliydi. Elbette ki bir baba olarak onu her gun ozluyorum. Ancak cocugunuzdan yapabileceklerinden daha azini yapmasini isteyemezsiniz.
Cindy Corrie: Ben cok kaygiliydim cunku bolge hakkinda bir sey bilmiyordum. Daha sonra Rachel sayesinde bilgi sahibi olduk. Ben onu Hindistan'a gitmeye ikna etmeye calisiyordum. Ama o kendisini bu soruna adamisti. Son gorusmemizde hic konusmadan dakikalarca birbirimize sarildik.
Rachel'in bu kadar duyarli bir insan olarak yetismesinde anne baba olarak payiniz buyuk. Onu nasil yetistirdiniz?
Cindy Corrie: Ben cocuklarimla uzun sure geciren bir anneyim. Rachel benim ucuncu cocugum. Cocuklarimizi cevrelerinde olup bitenlere duyarli, saygili ve merhametli insanlar olarak yetistirmeye calistik.
Craig Corrie: Kizimizin olumunden sonra bir kadin bize "Ona bu degerleri siz mi ogrettiniz?" diye sordu. Su cevabi verdim: "Hayir Rachel bize kendi degerlerini ogretti."
'Benim Adim Rachel Corrie' oyunu New York'ta sahnelenmesi engellendi. Bu durum size ne hissettirmisti?
Cindy Corrie: Oyunu sahneye koyacak olan tiyatro o donem cok buyuk baski gordu. Bunun uzerine oyunu kaldirmak zorunda kaldilar. Ancak aktivistler ve bazi Yahudi gruplari oyuna buyuk destek verdi. Ve bu, belki de oyunun kendisinden daha etkili oldu.
Rachel Corrie, yasiyor olsaydi bugun ne yapardi? Annesi Cindy Corrie soyle cevap veriyor: "Rachel Filistinlilere bir soz vermisti. Buyuk ihtimalle yine yaziyor ve yeniden Gazze'ye donme planlari yapiyor olurdu."
Rachel'i ezen kiside bir pismanlik gormedim
Israil'e actiginiz dava ne asamada?
Cindy Corrie: Gectigimiz yil 10 Mart'ta sivil mahkemede bir dava actik. Son durusma kasim ayinda yapildi, ancak avukatlarin grevi dolayisiyla dava ileri tarihe ertelendi. Bu dava oldukca zahmetli bir surec ancak Israil'de yasal olarak yapabilecegimiz tek sey. Bu yuzden cok onem veriyoruz. Dava o anda buldozerde bulunan iki kisiye acilan bir dava degil. Israil devletine, Savunma Bakanligi'na ve orduya karsi acildi.
Davadan olumlu bir karar cikmasini bekliyor musunuz?
Craig Corrie: Davanin sonucu ne olursa olsun bu durum Israil devletine karsi bir meydan okumaya donustugu icin cok degerli. Durusmada askerler avukatlarimizin soracagi sorulara cevap verecekler. Neticede karar her ne olursa olsun Rachel'a yapilanlar dile getirilmis olacak bir sekilde.
Durusmalar suresince buldozerdeki askerlerle karsi karsiya kaldiniz mi?
Cindy Corrie: Evet. Askerler durusmaya geldi. Ancak 2008'de Israil Savunma Bakani Ehud Barak bu dava icin ozel bir yasa cikartti ve yasa geregi askerlerin guvenligi icin kimlikleri gizli tutuldu ve ifadeleri de bir ekranin arkasindan alindi. Dolayisiyla biz onlari fiziksel olarak goremedik. Seslerini duyduk sadece.
O an neler hissettiniz?
Cindy Corrie: Ibranice konusuyorlardi. Bizim icin cok zor bir gundu. Ancak belki de en zor olan sey buldozeri kullanan surucunun oldukca umarsiz ve aldirmaz tavriydi. Ses tonunda bu cok belli oluyordu. Rachel'in tam olarak ne zaman buldozerin altinda kaldigini bile bilmiyordu. 4 saat suren ifadesi boyunca sesinde hicbir sekilde pismanlik ve uzuntu hissetmedim. Herhangi bir beklentim yoktu ama yine de bunu fark etmek cok zor oldu benim icin.
Konusma sansiniz olsaydi buldozeri kullanan kisiye ne demek isterdiniz?
Cindy Corrie: Bu konuda vicdan azabi cekip cekmedigini bilmiyorum ancak vicdan azabi cektigini umuyorum. Eger cekiyorsa bu, hem onun hem de bizim iyilesmemizi saglar. Ve kalbinden gercekten ne gectigini bilmeyi cok isterdim.
Israil devleti hic ozur diledi mi?
Craig Corrie: Hayir. ABD'de bir baskonsolos cok uzuldugunu belirtti ancak daha sonraki gorusmemizde bunu sahsi bir degerlendirme oldugunu ve devleti temsil etmedigini soyledi.
ABD hukumetinin tavri nasildi?
Craig Corrie: Donemin Israil Basbakani Ariel Sharon, olayin ardindan ABD hukumetine konuyla ilgili guvenilir ve seffaf bir sorusturma yurutulecegi konusunda garanti vermisti. Ancak bu olmadi. Amerikan hukumeti de bize Rachel'in sorusturmasinin seffaf bir sekilde yurutulmedigini bildirdi.
Barack Obama ile bir degisiklik oldu mu?
Cindy Corrie: Dava konusunda bizi oldukca destekliyorlar. Olayin hemen ardindan Israil'in hukumetimize verdigi seffaf sorusturma garantisine guvenerek dava acmamistik. Ama gelinen noktada dava acmaya mecbur kaldik ve su anki hukumet bize bu konuda destek verdi.
Craig Corrie: Mavi Marmara olayinin ardindan Turk buyukelciligine bir mektup gonderdik. Ayni mektubu BM Guvenlik Konseyi'ne uye ulkelerin buyukelcilerine ve Obama yonetimine de yolladik. Mektupta BM ve Turkiye'nin sorusturmayi kendisinin yonetmesini onerdik. Israil'deki insan haklari orgutlerinin de kabul ettigi uzere bu tip sorusturmalari yuruten askeri yetkililer, oldukca kuralsiz ve sinirsizlar.
Rachel'in hayatini anlatan oyun, 16-20 Subat'ta Muammer Karaca Tiyatrosu'nda.
Kisacik bir hayat
10 Nisan 1979'da dogan Rachel Corrie, ABD Evergreen State College'te sanat dersleri alarak egitim gordu. Uc yil boyunca gonullu olarak ruhsal bozuklugu olan hastalara haftalik ziyaretler yapti, destek oldu. 2003'te universite ogrencisiyken Uluslararasi Dayanisma Hareketi'ne katilarak baris gonullusu olarak Filistin'e gitti.
16 Mart 2003'te Filistinli bir doktorun evinin yikilmasini sadece vucudunu siper ederek engellemeye calisirken bir Israil buldozeri tarafindan ezilerek can verdi. Olumunun ardindan dunyanin bircok yerinde Rachel Corrie adina cesitli anma etkinlikleri duzenlendi.
12 Mayis 2010'da Ozgur Gazze Hareketi'ne ait gemiye MV Rachel Corrie adi verildi. Corrie'nin hayati 'Benim Adim Rachel Corrie' adiyla sahneye tasindi. Turkceye Setenay Ilhan tarafindan cevrilen oyun, A-Z Kultur Sanat Ajansi Produksiyonu. Oyunla ilgili ayrintili bilgiyi ve oyun tarihlerini www.benimadimrachelcorrie.com adresinden alabilirsiniz.