Oruc bozma hallerinde ne yapmali?
Ramazan'in ilk gunlerinde en cok maruz kalinan yanlislara cevaplar.
Soru: Ramazan'in ilk gunlerinde en cok maruz kalinan yanlislar, oruclu oldugunu unutarak yemek, icmek gibi oruc bozucu hallerdir. Bu gibi unutarak oruc bozmalarda, 'Orucumu nasil olsa bozdum' diyerek yemeye devam mi edilir? Yoksa hatirladigi anda hemen agzindakileri cikarip orucunu surdurmek mi gerekir? Cevap: Unutarak orucunu bozani Rabb'imiz bagislamaktadir. Bu sebeple hatirladigi anda hemen agzindakini cikarip orucuna devam eder, orucunu kurtarmis olur. Ozellikle Ramazan'in ilk gunlerinde dikkatli olmali, unutarak da olsa oruc bozucu bir yanlisa dusmemelidir. Sayet boyle bir yanlisa maruz kalirsa yemeyi hemen birakip orucuna devam etmelidir. Rabb'imiz (kasti degil de) unutarak oruc bozmalari bagislamaktadir. Yeter ki hatirladigi anda agzindakileri disariya cikarip orucuna devam etsin. Soru: Bazen de unutarak degil de hata ile oruc bozmalara maruz kalinmaktadir. Bu hata ile oruc bozmalarda ne yapilir? Cevap: Oruclu oldugunu hatirladigi halde bir dikkatsizlik ve ihmal sonunda oruc bozmaya hata ile bozma denmektedir. Mesela, abdest alirken, yahut da guslederken oruclu oldugunu hatirinda tuttugu halde kaza ile bogazindan asagiya su kaciran kimse, orucunu hata ile bozmus sayilir. Bu orucuna yine devam eder. Ancak Ramazan'dan sonra hata ile bozmus oldugu bu orucunu yeniden tutmasi gerekir. Bir de imsak vakti girdigi halde girmedi zanni ile yemeye devam eden insan, ya da iftar vakti girmedigi halde girdi zanniyla orucunu acan kimse de hata ile bozmus olur. Bu da orucuna yine devam eder, ancak Ramazan'dan sonra yeniden tutarak hatasiz orucla degistirmesi gerekir. Soru: Oruc ezanla baslar ezanla mi biter? Yoksa vakitle baslar yine vakitle mi biter? Bu konudaki yanilmalari nasil onleyebiliriz? Cevap: Hemen ifade edelim ki, ezanlar orucun baslama vaktini degil, namazin baslama vaktini bildirir. Ayrica ezani okuyan insan acele edip erken de okuyabilir, uykuya dalip gec de kalabilir. Bu ihtimallerden dolayi orucun baslama ve bitme vaktini takvimdeki imsak ve iftar dakikalari ile tespit etmek gerekir ki, ezanin gec, yahut da erken okunmasi hallerinde hata ile oruc bozmaya maruz kalinmasin. Bilindigi uzere imsak vakti girdigi halde girmemis zannederek yemeye devam eden kimse, orucunu hata ile bozmus sayilir. Nitekim iftar vakti girmedigi halde girdi zanniyla orucunu acanin da hata ile oruc bozmus sayilacagi gibi... Soru: Her oruc tek basina bir ibadet oldugundan her oruca iftardan sonra imsak vaktine kadar niyet etmek gerekiyor mu? Niyet icin sahura kalkma sarti var midir? Cevap: Iftardan sonraki her dakika imsak vaktine kadar niyetin vakti sayilir. Kaldi ki, kendini oruca bastan kilitleyen insanlarda bu niyet Ramazan boyunca kendiliginden olusur. Niyet etmedim diye bir vesveseye kapilmaya gerek olmaz. Ancak sahura kalkarak az da olsa bir seyler yemek, en azindan bir bardak su icmek hem sahur sunnetini yerine getirmek olur hem de Ramazan ayinin ozelligini fiilen yasamis, niyetini de fiilen yapmis sayilir. Soru: Oruc gunlerinde bir mazeretle karsilasip da bir gun oruc tutmamasi gereken insan ne yapabilir? Mesela, yarin mutlaka hastaneye gidecek, oruc bozucu tedaviyle karsilasacaktir. Orucunu bozsa kefaret yuklenecek, bozmasa hastanede buna mecburiyet vardir, muayenede oruc bozucu seyler yaptirmaktalar. Bir cikis yolu bulmak mumkun olmaz mi? Cevap: Islam'da caresizlik, hatta zorluk yoktur. Elbette bir cikis yolu bulunur. Nitekim boyle mecburi bir oruc bozma zaruretiyle karsilasacak kimse, o gece oruca niyet etmez. Ertesi gunu karsilastigi oruc bozma mecburiyeti de ona bir kefaret yuklemez. Bu orucunu da Ramazan'dan sonraki musait bir gunde tutarak oruc borcundan kurtulur. Karsilastigi oruc bozduracak muayene zarureti, ona boyle bir izni saglamis sayilir. Habervakti