Ortadogu'nun yeni abisi
Dunya basini, 'ABD'ye Ortadogu stratejini gozden gecir' dedi. Newsweek, ABD'ye Turkiye'yi daha dikkatli dinlemeyi onerdi
ABD, ORTADOGU'DA TURKIYE'YI DAHA FAZLA DINLEMELI Ortadogu?da protesto dalgasi surerken ABD yonetimi bolge stratejisini gozden gecirmeye cagirildi. Newsweek dergisince yayimlanan bir analizde Washington?un yeni yaklasimlari ve yeni ortaklara ihtiyacinin oldugu savunularak, ?Musluman Ortadogu?daki en yakin ABD muttefiki olan Turkiye?yi daha dikkatli dinlemek iyi bir baslangic olur? ifadesi kullanildi. Newsweek, taninmis ABD?li gazeteci ve yazar Stephen Kinzer imzasi ile yayimladigi analizde ABD?nin, Ortadogu?da yanlis bir stratejiyi surdurdugu, bolgede meydana gelen gelismeleri kenardan izledigini, olaylari etkileyemedigi one suruldu. Washington?un, Ortadogu?daki cesitli yerel ve ulusal ihtilaflari, ABD ile Iran arasinda bolgesel hakimiyet icin surdurulen mucadelenin bir parcasi olarak gordugunu savunan Kinzer, Iran?in Hizbullah, Hamas ve Irak?taki Sii partiler gibi secimleri kazanan populer guclerin yaninda yer alirken, ABD?nin bu yukselen guclere karsi koymak icin Misir Cumhurbaskani Husnu Mubarek gibi her zamanki dostlarina dayandigina dikkat cekti. Stephen Kinzer, ABD?nin, Islamci rejimlerin ortaya cikmasina yol acacagi korkusuyla Arap dunyasinda demokrasiyi bloke etmeyi amacladigi savina da yer verdigi analizinde su gorusleri de dile getirdi: ?Araplarin kendi liderlerini secme haklarinin oldugunu kabul etmek, Amerika?nin Israil yanlisi militanca tutumunu paylasmayan hukumetlerin yukselisini kabul etmek demektir. Bu, Washington?un karsi karsi bulundugu ikilemdir. ABD?nin uzun vadeli Ortadogu stratejisini gozden gecirme ihtiyacinin oldugu gerektigi hicbir zaman o kadar acik olmamisti. Yeni yaklasimlara ve yeni ortaklara ihtiyaci var. Musluman Ortadogu?daki en yakin ABD muttefiki olan Turkiye?ye daha dikkatli dinlemek iyi bir baslangic olur. Akillica bir ikinci adim, Iran?a yonelik politikayi, konfrontasyondan samimi bir uzlasi arayisina degisterek, tersine cevirmektir.? ISRAIL BASINI: OBAMA, TURKIYE, LUBAN VE MISIR?I KAYBEDEN BASKAN OLARAK ANILACAK Ortadogu?daki gelismeler, Israil?de ciddi bir kaygiyla izleniyor. Haaretz gazetesi, ABD yonetimi icin ?Barak Obama, Turkiye, Lubnan ve Misir?i ?kaybeden? baskan olarak anilacak? dedi. Misir?daki yeni iktidarin ?belki Turk Basbakani Erdogan?a benzemeye calisacagi?ni yazan gazetede ?Erdogan, hic kimsenin cebinde olmadan, siyasi istikrar ve ekonomik buyumeden yaralanan Turkiye icin bircok sey sagladi? yorumu da yapildi. Jerusalem Post ise, bu yilin Israil icin kritik bir yil haline geldigini belirterek ?Turkiye gitti, Misir da gidiyor gibi? ifadesini kullandi. -HAARETZ: MISIR?DAKI YENI IKTIDAR BELKI ERDOGAN?A BENZEYECEK Haaretz gazetesince Aluf Benn imzasiyla yayimlanan yorumda Jimmy Carter?in tarihe ?Iran?i kaybeden baskan? olarak gecerken ?Barak Obama, Turkiye, Lubnan ve Misir?i ?kaybeden?, gorev suresi sirasinda Amerika?nin Ortadogu?daki ittiklarinin coktugu baskan olarak anilacak? gorusu one suruldu. Amerika?nin ?genel zayifliginin acikca dostlarini da etkiledigi? savina da yer verildigi yorumda Obama?nin gorevine, Turkiye, Misir ve Suudi Arabistan ziyaretleriyle basladigi, Ankara ve Kaire?deki konusmlariyla ABD ile Musluman dunyasi arasinda bagladi olusturmaya calistigi animsatilarak ?Obama oyle gorunuyor ki Ortadogu?daki baslica sorun Israilli isgal olduguna inaniyordu? denildi. Yorumda ?Tunus ve Misir?daki sokak ayaklamalari, ABD?nin, dostlarini, vatandaslarinin ofkesinden kurtarmak icin pek az sey yapabilecegini gosteriyor? degerlendirmesinden sonra Obama?nin bolgedeki yeni liderleriyle baglari tesis etmeye calisacagi savulundu. Misir?in yeni liderlerinin Iran liderlerinin bir kopyasi olup ABD karsiti politikalarini izleme egilimli olacaklarinin varsayilamayacagi da belirtilen yorumda soyle devam edildi: ?Belki, ulkesinin NATO uyeliginden ve ABD ile savunma baglarindan vazgecmeden bloklar ve super gucler arasinda seyreden Turk Basbakani Recep Tayyip Erdogan?a benzemeye calisacaklar. Erdogan, hic kimsenin cebinde olmadan siyasi istikrar ve ekonomik buyumeden yararlanan Turkiye icin bircok sey sagladi. Bu da Misir icin sonuc verebilir.? -JPOST: TURKIYE GITTI, MISIR DA GIDIYOR GIBI Jerusalem Post ise, Misir?da ?Musluman Kardesler?in iktidari devralmasi halinde, Israil icin etkilerin hemen hissedilecegini, Israil ordusunun guclu bir dusman ile karsi karsiya kalacagini one surdugu yorumda Misir konusunda asil meselenin Cumhurbaskani Husnu Mubarek?in halefinin kim olacagi oldugu vurgulandi. Israil?in kaygilarinin Misir ile sinirli olmadigi belirtilen yorumda Israil istihbarat orgutu eski bir ust duzey yetkilisinin Israil?in, Bati Seria uzerinden dogrudan Israil?i tehdit edebilecek cok buyuk bir Filistin nufusu olan Urdun?de potansiyel bir devrim olasiligindan daha cok kaygilanmasi gerektigi uyarisina da yer verildi. Yorumda son verilirken de su ifadeler kullanildi: ?Bu yil, Ortadogu?da giderek daha tecrit edilmis hale gelen Israil icin kritik bir yila donusulmektedir. Turkiye gitti, Misir da gidiyor gibi.? BBC?DEN BASBAKAN ERDOGAN'IN HAYATINI ANLATACAK BELGESEL Ingiliz kanali BBC, Basbakan Recep Tayyip Erdogan?in hayatina iliskin bir belgesel hazirladigi ogrenildi. Haziran ayinda yapilacak secimlerden once yayinlanmasi planlanan belgeselde, Erdogan?in ic politikada elde ettigi basarilarin yani sira, Ortadogu ve dis siyasetteki etkinligi anlatilacak. ANKA?nin edindigi bilgiye gore, daha once Ingiliz Monocle Dergisi tarafindan dunyanin en basarili 5?nci lideri secilen Basbakan Erdogan, simdi de BBC kanalinin yakin markajina girdi. Erdogan ile ilgili belgesel hazirliginda olan kanal, Basbakan?in ve AKP hukumetinin son donem politikalarina mercek tutacak. Son olarak 12 Eylul referandumunda Erdogan?in mitinglerinden goruntuler alan BBC ekipleri, Turkiye?nin gundemindeki konulara Basbakan?in yaklasimlari, halka verilen mesajlar, muhalefete yonelik elestiriler ve Basbakan?in siklikla vurguladigi ekonomideki gelismelere dikkat cekecek. Erdogan?in bir portresi formatinda hazirlanmasi planlanan belgeselin bu yilin Haziran ayinda yapilacak olan genel secimler oncesi yayinlanmasi ongoruluyor. -7 KEZ SECIM KAZANAN LIDER- Belgeselde Erdogan?in arka arkaya en cok secim kazanan lider olma ozelligine vurgu yapilmasi bekleniyor. 1994?te geldigi Belediye Baskanligi gorevinden bu yana Cumhurbaskani secimi ve Anayasa degisikligi referandumu da dahil olmak uzere arka arkaya 7 secim kazanan Erdogan?in Haziran secimlerinde izleyecegi politika ve verecegi mesajlar belgeselin ana gundemini olusturacak. -TURKIYE?NIN DIS POLITIKA EKSENI- Erdogan?in, Turkiye?nin kuresel ekonomik krizden basari ile cikmasi ve elde ettigi buyume rakamlarina iliskin degerlendirmeleri ve ?Dunyanin Dikkatini Ceken Turkiye? vurgusuna yer verilecek olan calismada, dis politikada atilan adimlar da yine Basbakan Erdogan?in basarilari arasinda siralanacak. Gectigimiz yila damgasini vuran Eksen kaymasi tartismalari, Ortadogu ve diger bolge ulkeleri ile yakin iliskileri iceren dis politika yaklasimlari konusunda da Erdogan?in mesajlarina deginilecegi ongoruluyor. Ozellikle Lubnan?da yasanan son siyasi krizde Turkiye?nin arabuluculuk rolunu ustlenmesi, Iran?la batili ulkeler arasinda nukleer krizin cozulmesine yonelik cabalar ve Irak?ta hukumet kurma calismalarinda gerceklestirilen girisimlerin Erdogan?in baskanliginda AKP hukumetinin yuruttugu basarili calismalar olarak degerlendirilmesi bekleniyor.